Waar liefde en wijsheid zijn,
daar zijn noch vrees noch onwetendheid.
Waar geduld en nederigheid zijn,
daar zijn noch woede noch ergernis.
Waar armoede en vreugde zijn,
daar zijn noch hebzucht noch geldzucht.
Waar vrede en verstilling zijn,
daar zijn noch bezorgdheid noch rusteloosheid.
Waar de vreze Gods de woning bewaakt,
daar kan geen vijand binnendringen.
Waar barmhartigheid en voorzichtigheid zijn,
daar zijn noch overdaad noch hardheid.
– Franciscus van Assisi
++++
Commentaar:
Deze woorden van Franciscus van Assisi beschrijven niet zozeer een verzameling morele regels als wel een innerlijke toestand van het hart. Telkens zet hij twee werkelijkheden tegenover elkaar: een deugd die leven schenkt en een gebrek dat verdwijnt zodra die deugd wortel schiet.
Liefde en wijsheid verdrijven angst. Wie zich door Gods liefde gedragen weet, hoeft niet voortdurend alles onder controle te houden. Wijsheid is immers meer dan kennis; het is leven vanuit vertrouwen.
Geduld en nederigheid nemen de brandstof weg van boosheid en irritatie. Nederigheid betekent niet jezelf klein maken, maar de werkelijkheid aanvaarden zoals zij is, met jezelf en met anderen.
Bijzonder is ook de combinatie van armoede en vreugde. Franciscus spreekt niet over ellende, maar over innerlijke vrijheid. Wie niet vastzit aan bezit, erkenning of succes, ontdekt een diepere vreugde die niet afhankelijk is van omstandigheden.
Vrede en contemplatie horen samen. In de stilte leert de mens Gods aanwezigheid herkennen. Veel onrust ontstaat omdat wij voortdurend bezig zijn met gisteren of morgen. De beschouwende blik brengt ons terug naar het heden, waar God woont.
Wanneer Franciscus spreekt over de “vreze Gods”, bedoelt hij geen angst voor God, maar een liefdevol ontzag. Een hart dat waakt voor Gods aanwezigheid wordt een huis waarin het kwaad geen blijvende plaats vindt.
Ten slotte vormen barmhartigheid en prudentie een prachtig evenwicht. Barmhartigheid zonder wijsheid kan sentimenteel worden; wijsheid zonder barmhartigheid kan hard worden. Samen weerspiegelen zij het hart van Christus.
Deze tekst nodigt uit om niet eerst de negatieve zaken te bestrijden, maar de deugden te voeden. Waar liefde groeit, vermindert angst vanzelf. Waar vrede wortelt, verliest onrust haar macht.
++++
Gebed
Heer God,
laat liefde groeien waar angst woont,
en wijsheid waar ik verward ben.
Schenk mij geduld wanneer ik gehaast ben,
en nederigheid wanneer mijn trots de overhand neemt.
Maak mijn hart arm aan zelfzucht
en rijk aan vreugde die van U komt.
Geef mij de genade van de stilte,
opdat ik uw stem mag horen
te midden van de drukte van elke dag.
Bewaak de woning van mijn ziel
met uw heilige aanwezigheid.
Laat geen bitterheid, geen wantrouwen
en geen ontmoediging daar wonen.
Leer mij barmhartig te zijn zonder zwakheid,
en verstandig zonder hardheid.
Zoals Franciscus,
laat mij eenvoudig leven,
vrede brengen waar verdeeldheid is
en uw liefde uitstralen waar ik ook ga.
Amen.
*****************
Je moet ingelogd zijn om een reactie te plaatsen.