Sören Kierkegaard: Waarheid is niet enkel een verzameling ideeën. Voor de Christen krijgt waarheid een gezicht in Christus, die zegt: “Ik ben de Weg, de Waarheid en het Leven;” (Johannes 14,6)

Er zijn twee manieren om misleid te worden.

De ene is te geloven wat niet waar is;

de andere is te weigeren te geloven wat waar is.

Søren Kierkegaard

++++

Commentaar:

Deze uitspraak van Kierkegaard raakt aan een diepe geestelijke waarheid. Wij denken vaak dat dwaling alleen bestaat uit het aannemen van leugens. Maar volgens Kierkegaard is er een tweede, subtielere vorm van misleiding: ons hart sluiten voor de waarheid wanneer die zich aandient.

Soms omarmen we illusies omdat ze geruststellend zijn. Andere keren verzetten we ons tegen de waarheid omdat ze ons uit onze comfortzone haalt, ons oproept tot bekering, verandering of vertrouwen.

In het geestelijke leven zien we dit voortdurend terug. God spreekt vaak eenvoudig, stil en zonder dwang. De waarheid klopt zachtjes aan de deur van het hart. Maar angst, trots, gehechtheid of vooroordelen kunnen maken dat we haar niet willen ontvangen.

Augustinus kende deze worsteling toen hij jarenlang naar de waarheid zocht, maar nog niet bereid was zijn leven volledig aan haar toe te vertrouwen. Ook Johannes van het Kruis leert dat de ziel pas werkelijk vrij wordt wanneer zij bereid is alles los te laten wat haar verhindert het licht van God te ontvangen.

Waarheid is niet enkel een verzameling ideeën. Voor de christen krijgt waarheid een gezicht in Christus, die zegt:

“Ik ben de Weg, de Waarheid en het Leven.” (Johannes 14,6)

De vraag wordt dan niet alleen: “Wat is waar?” maar ook: “Ben ik bereid mij door de waarheid te laten veranderen?”

++++

Gebed:

Heer van licht en waarheid,

bevrijd mij van de leugens die mijn geest verduisteren. Bewaar mij voor oppervlakkige zekerheden en voor illusies die mijn hart gevangenhouden.

Maar bevrijd mij ook van de angst die mij doet wegvluchten voor Uw waarheid wanneer zij mij oproept tot verandering.

Geef mij de nederigheid om te erkennen wat waar is, de moed om het te aanvaarden, en de liefde om ernaar te leven.

Open mijn ogen wanneer ik dwaal, open mijn hart wanneer ik weerstand bied, en leid mij steeds dieper naar U, bron van alle waarheid.

Amen.

***

“De waarheid doet soms pijn wanneer zij binnenkomt, maar zij geneest wat de leugen verborgen hield.”

****************