HEILIGENLEVEN
St. Seraphim van Sarov, de Rechtvaardige Wonderwerker
Heilige seraphim van Sarov
Sint Seraphim van Sarov, een groot asceet van de Russische Kerk, werd geboren op 19 juli 1754. Zijn ouders, Isidore en Agathia Moshnin, waren inwoners van Koersk. Isidore was een koopman. Tegen het einde van zijn leven begon hij met de bouw van een kathedraal in Koersk, maar hij stierf voor de voltooiing van het werk. Zijn zoontje Prochorus, de toekomstige Serafim, bleef onder de hoede van zijn weduwe moeder, die haar zoon in vroomheid opvoedde.
Na de dood van haar man ging Agathia Moshnina verder met de bouw van de kathedraal. Toen ze de zevenjarige Prochorus meenam, viel hij van de steigers rond de zeven verdiepingen tellende klokkentoren. Hij had dood kunnen geweest zijn, maar de Heer bewaarde het leven van de toekomstige armatuur van de kerk. De doodsbange moeder rende naar hem toe en vond haar zoon ongedeerd.
De Jonge Prochorus, begiftigd met een uitstekend geheugen, beheerste al snel lezen en schrijven. Van kinds af aan woonde hij graag kerkdiensten bij en las hij zowel de Heilige Schrift als het leven van de heiligen met zijn medestudenten. Bovenal hield hij ervan om te bidden of om het Heilige Evangelie privé te lezen. Op een gegeven moment werd Prochorus ernstig ziek en was zijn leven in gevaar. In een droom zag de jongen de Moeder Van God en beloofde hem te bezoeken en te genezen. Al snel voorbij de binnenplaats van het moshnin huis kwam een kerk processie met de Wonderbare Icoon van het Teken van Koersk (27 november)voorbij. Zijn moeder droeg Prochorus in haar armen, en hij kuste de heilige icoon, waarna hij snel herstelde.
St. Seraphim wordt genezen door de Wonderwerkende Koersk icoon van de Theotokos
Toen prochorus nog in zijn jeugd was, maakte hij zijn plannen om zijn leven volledig aan God te wijden en naar een klooster te gaan. Zijn vrome moeder maakte hier geen bezwaar tegen en ze zegende hem op zijn kloosterpad met een koperen kruis, dat hij de rest van zijn leven op zijn borst droeg. Prochorus vertrok te voet met pelgrims die van Koersk naar Kiev gingen om de heiligen van de grotten te vereren.De oudere Dositheus (eigenlijk een vrouw, Daria Tyapkina), die Prochorus bezocht, zegende hem om naar het wildernisklooster van Sarov te gaan en daar zijn redding te zoeken. Prohkor keerde kort terug naar zijn ouderlijk huis en nam definitief afscheid van zijn moeder en familie. Op 20 november 1778 arriveerde hij in Sarov, waar het klooster toen werd geleid door een wijze ouderling, vader Pachomius. Hij aanvaardde hem en plaatste hem onder de geestelijke leiding van de oudere Jozef. Onder zijn leiding doorliep Prochorus vele gehoorzaamheden in het klooster: hij was de celbediende van de Ouderling, hij zwoegde bij het maken van brood en prosphora en bij timmerwerk. Hij vervulde al zijn gehoorzaamheid met ijver en vurigheid, alsof hij de Heer Zelf diende. Door constant werk bewaakte hij zich tegen moedeloosheid (accidie), dit was, zoals hij later zei, “de gevaarlijkste verleiding voor nieuwe monniken. Het wordt behandeld door gebed, door zich te onthouden van nietszeggend geklets, door inspannend werk, door het Woord van God te lezen en door geduld, omdat het wordt opgewekt door kleingeestigheid van ziel, nalatigheid en ijdele praatjes.
Met de zegen van Igumen Pachomius onthield Prochorus zich op woensdag en vrijdag van al het voedsel en ging het bos in, waar hij in volledige afzondering het Jezusgebed beoefende.
Vader Serafim in het bos
Na twee jaar als novice werd Prochorus ziek van waterzucht, werd zijn lichaam opgezwollen en werd hij geteisterd door lijden. Zijn instructeur Vader Joseph en de andere Oudsten waren dol op Prochorus, en zij zorgden voor hem. De ziekte duurde ongeveer drie jaar en niemand hoorde ooit een klacht van hem. De Oudsten, vrezend voor zijn eigen leven, wilden een dokter voor hem bellen, maar Prochorus vroeg om dit niet te doen en zei tegen vader Pachomius: “Ik heb mezelf toevertrouwd, heilige Vader, aan de Ware Arts van ziel en lichaam, onze Heer Jezus Christus en Zijn Al-Zuivere Moeder.”
Hij vroeg om een Molieben aan te bieden voor zijn gezondheid. Terwijl de anderen in de kerk aan het bidden waren, had Prochorus een visioen. De Moeder Gods verscheen aan hem vergezeld door de heilige apostelen Petrus en Johannes de Theoloog. Wijzend met haar hand naar de zieke monnik, zei de Allerheiligste Maagd tegen Johannes: “Hij is een van onze soort.” Toen raakte Zij de zijde van de zieke aan met Haar staf, en onmiddellijk begon de vloeistof die zijn lichaam had opgezwollen door de incisie te stromen die Zij maakte. Na de Molieben ontdekten de broeders dat Prochorus genezen was, en slechts een litteken bleef over als bewijs van het wonder.
Al snel, op de plaats van de verschijning van de Moeder Gods, werd een ziekenboegkerk gebouwd voor de zieken.;Een van de zijkapellen was gewijd aan sts Zosimas en Sabbatius van Solovki (17 april). Met zijn eigen handen maakte Sint Seraphim een altaartafel voor de kapel van cipressenhout, en hij ontving altijd de Heilige Mysteries in deze kerk. Na acht jaar als novice in het Sarov-klooster kreeg Prochorus de naam Seraphim, een naam die zijn vurige liefde voor de Heer en zijn ijverige verlangen om Hem te dienen weerspiegelt.
Na een jaar werd Seraphim tot hierodeacon gewijd. Oprecht van geest diende hij elke dag in de tempel en bad onophoudelijk, zelfs na de dienst. De Heer gaf hem visioenen tijdens de kerkdiensten: hij zag vaak heilige engelen dienen met de priesters. Tijdens de Goddelijke Liturgie op Grote en Heilige Donderdag, die werd gevierd door de igumen Vader Pachomius en door VaderJoseph, had Serafim een ander visioen. Na de Kleine Intrede met het Evangelie sprak de hierodiaken Seraphim de woorden uit: “O Heer, red de Godvrezenden en hoor ons.” Toen hief hij zijn orarion op en zei: “En tot de eeuwen der eeuwen.” Plotseling werd hij verblind door een felle lichtstraal.
Opkijkend zag Sint Serafim de Heer Jezus Christus, die door de westelijke deuren van de tempel kwam, omringd door de Lichamelijke Krachten van de Hemel. Toen hij het ambon bereikte, zegende de Heer al diegenen die baden en ging zijn icoon binnen rechts van de koninklijke deuren. St Seraphim, in geestelijke vervoering na dit wonderbaarlijke visioen, was niet in staat om een woord te spreken, noch om van de plek af te komen. Ze leidden hem met de hand naar het altaar, waar hij nog drie uur stond, zijn gezicht was van kleur veranderd van de grote genade die op hem scheen. Na het visioen intensiveerde de heilige zijn inspanningen. Overdag zwoegde hij in het klooster en bracht zijn nachten door met bidden in zijn boscel.
In 1793 werd Hierodeacon Seraphim tot priester gewijd en diende hij elke dag de Goddelijke Liturgie. Na de dood van de igumen Vader Pachomius ontving Sint Serafim de zegen van de nieuwe Superieure Vader Jesaja, om alleen te wonen in een afgelegen deel van het bos op drie en een halve mijl van het klooster. Hij noemde zijn nieuwe huis “Berg Athos”, en wijdde zich aan eenzaam gebed. Hij ging alleen op zaterdag voor de nachtwake naar het klooster en keerde na de liturgie van zondag terug naar zijn boscel, waar hij deelnam aan de Goddelijke Mysteries.
Vader Seraphim bracht zijn tijd door in ascetische strijd. Zijn celregel van gebed was gebaseerd op de heerschappij van St Pachomius voor de oude woestijnkloosters. Hij droeg altijd de Heilige Evangeliën met zich mee en las het hele Nieuwe Testament in de loop van een week. Hij las ook de heilige Vaders en de dienstboeken. De heilige leerde veel van de gezangen van de kerk uit het hoofd en zong ze tijdens het werken in het bos. Rond zijn cel cultiveerde hij een tuin en zette een bijenkorf op. Hij hield een zeer streng vasten, eten slechts eenmaal gedurende de hele dag, en op woensdag en vrijdag onthield hij zich volledig van voedsel. Op de eerste zondag van de Grote Vasten nam hij helemaal niet deel aan voedsel tot zaterdag, toen hij de Heilige Mysteries ontving.
De heilige Ouderling werd soms zo geabsorbeerd door het onophoudelijke gebed van het hart dat hij bleef zonder zich te roeren, noch iets om hem heen te horen of te zien. De schemamonnik Mark the Silent en de hierodeacon Alexander, ook wildernisbewoners, bezochten hem af en toe. Als ze de heilige in gebed vonden, zouden ze rustig vertrekken, zodat ze zijn overpeinzing niet zouden verstoren. In de hitte van de zomer verzamelde de rechtvaardige mos uit een moeras als meststof voor zijn tuin. Muggen bijten hem meedogenloos, maar hij verdroeg dit gezegde: “De passies worden vernietigd door lijden en door aandoeningen.”
Zijn eenzaamheid werd vaak verstoord door bezoeken van monniken en leken, die zijn advies en zegen vroegen. Met de zegen van de igumen verbood Vader Seraphim vrouwen om hem te bezoeken en ontving toen een teken dat de Heer zijn verlangen naar volledige stilte goedkeurde, hij verbood alle bezoeken. Door de gebeden van de heilige werd het pad naar zijn wilderniscel geblokkeerd door enorme takken die van oude pijnbomen waren omgewaaid. Nu bezochten alleen de vogels en de wilde dieren hem, en hij woonde bij hen zoals Adam in het Paradijs deed. Ze kwamen om middernacht en wachtten tot hij zijn gebedsregel had voltooid. Dan voedde hij beren, lynxen, vossen, konijnen en zelfs wolven met brood uit zijn hand. St Seraphim had ook een beer die hem zou gehoorzamen en boodschappen voor hem zou doen.
St Seraphim voedert een beer
Om de aanvallen van de vijand af te weren, intensiveerde St Seraphim zijn zwoegen en begon een nieuwe ascetische strijd in navolging van St Simeon de Stylite (1 september). Elke nacht klom hij op een immense rots in het bos, of een kleinere in zijn cel, rustend voor korte periodes. Hij stond of knielde, biddend met opgeknaste handen: “God, wees genadig voor mij, een zondaar.” Hij bad 1000 dagen en nachten op deze manier.
St Serafim die bidt op een rots gezeten
Drie overvallers op zoek naar geld of waardevolle spullen kwamen hem ooit tegen terwijl hij in zijn tuin werkte. De overvallers eisten geld van hem. Hoewel hij een bijl in zijn handen had en een gevecht had kunnen voeren, maar hij wilde dit niet doen, herinnerend aan de woorden van de Heer: “Zij die het zwaard opnemen, zullen omkomen door het zwaard” (Mt. 26: 52). Toen hij zijn bijl op de grond liet vallen, zei hij: “Doe wat je van plan bent.” De overvallers sloegen hem zwaar en lieten hem voor dood achter. Ze wilden hem in de rivier gooien, maar eerst zochten ze in de cel naar geld. Ze verscheurden de plaats, maar vonden niets anders dan iconen en een paar aardappelen, dus vertrokken ze. De monnik kwam weer bij bewustzijn, kroop naar zijn cel en lag daar de hele nacht.
’s Morgens bereikte hij met grote moeite het klooster. De broeders waren geschokt en zagen de ascet met verschillende wonden aan zijn hoofd, borst, ribben en rug. Acht dagen lang lag hij daar te lijden aan zijn wonden. Artsen die belden om hem te behandelen waren verbaasd dat hij nog leefde na zo’n pak slaag.
Vader Seraphim werd door geen enkele aardse geneesheer genezen: de koningin van de hemel verscheen aan hem in een visioen met de apostelen Petrus en Johannes. Toen hij het hoofd van de heilige aanraakte, genas de Allerheiligste Maagd hem. Hij was echter niet in staat om zich recht te zetten, en voor de rest van zijn leven moest hij voorovergebogen lopen met behulp van een stok of een kleine bijl. St Seraphim moest ongeveer vijf maanden in het klooster doorbrengen, en toen keerde hij terug naar het bos. Hij vergaf zijn misbruikers en vroeg hen niet gestraft te worden
De kromgebogen St Serafim
In 1807 viel de abt, vader Jesaja, in slaap in de Heer. St Seraphim werd gevraagd om zijn plaats in te nemen, maar hij weigerde. Hij leefde drie jaar in stilte, volledig afgesneden van de wereld, behalve de monnik die een keer per week kwam om hem eten te brengen. Als de heilige een man in het bos tegenkwam, viel hij met zijn gezicht naar beneden en stond niet op totdat de voorbijganger verder was gegaan. Sint Serafim verwierf vrede van ziel en vreugde in de Heilige Geest. De grote ascet zei eens: “Verwerf de geest van vrede, en duizend zielen zullen om je heen gered worden.”
De nieuwe overste van het klooster, vader Niphon, en de oudere broeders van het klooster vertelden vader Seraphim om ofwel op zondag naar het klooster te komen voor goddelijke diensten zoals voorheen, of om terug te verhuizen naar het klooster. Hij koos voor de laatste koers, omdat het voor hem te moeilijk was geworden om van zijn boscel naar het klooster te lopen. In het voorjaar van 1810 keerde hij terug naar het klooster na vijftien jaar in de wildernis te hebben gewoond.
Terwijl hij zijn stilzwijgen voortzet, houdt hij zich stil in zijn cel, en hield zich bezig met gebed en lezen. Hij mocht ook maaltijden eten en de communie in zijn cel ontvangen. Daar bereikte Sint Serafim het hoogtepunt van geestelijke zuiverheid en kreeg hij speciale gaven van genade van God: helderziendheid en verwondering. Na vijf jaar eenzaamheid opende hij zijn deur en liet de monniken binnen. Hij vervolgde echter zijn stilzwijgen en leerde ze alleen door zijn voorbeeld.
Op 25 november 1825 verscheen de Moeder Gods, vergezeld door de twee heilige hiërarchen die op die dag werden herdacht (Hieromartyr Clemens van Rome, en Sint-Pieter, aartsbisschop van Alexandrië), aan de Ouderling in een visioen en vertelde hem zijn afzondering te beëindigen en zich aan anderen te wijden. Hij ontving de zegen van de igumen om zijn tijd te verdelen tussen het leven in het bos en in het klooster. Hij keerde niet terug naar zijn Hermitage, maar ging naar een cel dichter bij het klooster. Dit noemde hij zijn ‘Dichtbije Hermitage’. In die tijd opende hij de deuren van zijn cel voor pelgrims en zijn medemonniken.
De Ouderling zag in de harten van de mensen, en als geestelijke arts genas hij hun zwakheden van ziel en lichaam door gebed en door zijn met genade gevulde woorden. Degenen die naar St Seraphim kwamen, voelden zijn grote liefde en tederheid. Het maakt niet uit hoe laat van het jaar het was, hij begroette iedereen met de woorden: “Christus is verrezen, mijn vreugde!” Hij hield vooral van kinderen. Eens zei een jong meisje tegen haar vrienden: “Vader Seraphim ziet er alleen uit als een oude man. Hij is echt een kind zoals wij.”
De Elder werd vaak gezien leunend op zijn stok en het dragen van een knapzak gevuld met stenen. Op de vraag waarom hij dit deed, antwoordde de heilige nederig: “Ik maak hem zorgen die mij verontrust.”
In de laatste periode van zijn aardse leven wijdde St Seraphim zich aan zijn geestelijke kinderen, het Diveyevo vrouwenklooster. Terwijl hij nog steeds een hierodiaken was, had hij wijlen vader Pachomius naar de Diveyevo-gemeenschap vergezeld naar zijn kloosterleider, moeder Alexandra, een grote vrouwelijke asceet, en toen zegende vader Pachomius Sint-Serafim om altijd voor de “Diveyevo-wezen” te zorgen. Hij was een echte vader voor de zusters, die zich tot hem wendden met al hun geestelijke en materiële moeilijkheden.
St Seraphim besteedde ook veel aandacht aan de vrouwen kloostergemeenschap in Diveyevo. Hij zei zelf dat hij hen geen eigen instructies gaf, maar dat het de koningin van de hemel was die hem leidde in zaken die verband houden met het klooster. Zijn discipelen en geestelijke vrienden hielpen de heilige om de Diveyevo-gemeenschap te voeden . Michael V. Manturov, genezen door de monnik van een ernstige ziekte, was een van Diveyvo’s weldoeners. Op aanraden van de Ouderling nam hij de uitbuiting van vrijwillige armoede op zich. Elena Vasilievna Manturova, een van de Diveyevo-zusters, uit gehoorzaamheid aan de Ouderling, stemde vrijwillig in met de dood in plaats van haar broer, die nog steeds nodig was in dit leven. Nicholas Alexandrovich Motovilov, werd ook genezen door de monnik. In 1903, kort voor de verheerlijking van de heilige, werd het opmerkelijke “Gesprek van Sint Serafim van Sarov met N.A. Motovilov” gevonden en gedrukt. Geschreven door Motovilov na hun gesprek eind november 1831, werd het manuscript bijna zeventig jaar lang verborgen op een zolder in een hoop afval. Het werd gevonden door de auteur S. A. Nilus, die op zoek was naar informatie over het leven van Sint Seraphim. Dit gesprek is een zeer waardevolle bijdrage aan de spirituele literatuur van de orthodoxe kerk. Het groeide uit nicholas Motovilov’s verlangen om het doel van het christelijke leven te kennen. Het werd aan St Seraphim onthuld dat Motovilov al sinds zijn kindertijd op zoek was naar een antwoord op deze vraag, zonder een bevredigend antwoord te krijgen. De heilige Ouderling vertelde hem dat het doel van het christelijke leven de verwerving van de Heilige Geest is, en ging verder met het uitleggen van de grote voordelen van gebed en de verwerving van de Heilige Geest.
Motovilov vroeg de heilige hoe we kunnen weten of de Heilige Geest bij ons is of niet. Sint Serafim sprak uitgebreid over hoe mensen in de Geest van God komen, en hoe we Zijn aanwezigheid in ons kunnen herkennen, maar Motovilov wilde dit beter begrijpen. Toen nam vader Seraphim hem bij de schouders en zei: “We zijn nu allebei in de Geest van God, mijn zoon. Waarom kijk je me niet aan?”
Motovilov antwoordde: “Ik kan niet kijken, vader, want uw ogen knipperen als bliksem, en uw gezicht is helderder dan de zon.”
St. Seraphim, omringd door het Ongecreëerde Licht, voor Nicholas Motovilov
St Seraphim zei tegen hem: “Schrik niet, vriend van God. Nu ben je zelf net zo slim geworden als ik. Je bent zelf in de volheid van de Geest van God, anders zou je me niet zo kunnen zien.’Toen beloofde St Seraphim Motovilov dat God hem zou toestaan om deze ervaring zijn hele leven in zijn geheugen te bewaren. “Het is niet aan jou alleen gegeven om het te begrijpen,” zei hij, “maar door jou is het voor de hele wereld.”
St. Seraphim van Sarov te midden van het Heilige Ongeschapen Licht
Iedereen kende en waardeerde St Seraphim als een groot ascetisch en wonderwerker. Een jaar en tien maanden voor zijn einde, op het Feest van de Aankondiging, werd Sint Serafim verleend om de Koningin van de Hemel opnieuw te aanschouwen in het gezelschap van Johannes de Doper, de Apostel Johannes de Theoloog en twaalf Maagdelijke Martelaren (Sts Barbara, Katherine, Thekla, Marina, Irene, Eupraxia, Pelagia, Dorothea, Makrina, Justina, Juliana en Anysia). De Allerheiligste Maagd sprak uitgebreid met de monnik en vertrouwde de zusters Diveyevo aan hem toe. Toen ze het gesprek afsloten, zei ze tegen hem: “Binnenkort, mijn liefste, zul je bij ons zijn.” De Diveyevo non Eupraxia was aanwezig tijdens dit bezoek van de Moeder Gods, omdat de heilige haar had uitgenodigd.
De meest heilige Theotokos verschijnt aan St. Seraphim, samen met St. John en twaalf Maagdelijke Martelaren.
De meest heilige Theotokos verschijnt aan St. Seraphim, samen met St. John en twaalf Maagdelijke Martelaren.
In het laatste jaar van het leven van Sint Serafim zag een van de door hem genezen mensen hem tijdens het gebed in de lucht staan. De heilige verbood dit strikt om genoemd te worden tot na zijn dood.
St Seraphim werd merkbaar zwakker en hij sprak veel over zijn naderende einde. Gedurende deze tijd zagen zij hem vaak bij zijn doodskist zitten, die hij in de voorkamer van zijn cel had geplaatst en die hij voor zichzelf had voorbereid. De heilige zelf had de plaats gemarkeerd waar ze hem uiteindelijk zouden begraven, in de buurt van het altaar van de Dormition-kathedraal.
Op 1 januari 1833 kwam vader Seraphim nog een laatste keer naar de kerk van Sts Zosimas en Sabbatius voor de liturgie en ontving hij de Heilige Mysteriën, waarna hij de broeders zegende en afscheid nam en zei: “Red je ziel. Wees niet moedeloos, maar waakzaam. Vandaag worden kronen voor ons voorbereid.”
Op 2 januari verliet vaderPaulus, de celbediende van de heilige, om zes uur ’s ochtends zijn eigen cel om de vroege liturgie bij te wonen. Hij zag de geur van rook uit de cel van de ouderling komen. Sint Serafim liet vaak kaarsen branden in zijn cel, en vader Paulus was bezorgd dat ze een vuur konden stichten.
“Zolang ik leef,” zei hij eens, “zal er geen vuur zijn, maar als ik sterf, zal mijn dood geopenbaard worden door een vuur.” Toen ze de deur openden, bleek dat boeken en andere dingen smeulden. St Seraphim werd geknield gevonden voor een icoon van de Moeder Gods met zijn armen gekruist op zijn borst. Zijn zuivere ziel werd door de engelen genomen op het moment van gebed, en was weggevlogen naar de Troon van de Almachtige God, wiens trouwe dienaar St Seraphim zijn hele leven was geweest.
Sint Seraphim heeft beloofd te bemiddelen voor hen die zich zijn ouders, Isidore en Agathia, herinneren.
Troparion – Toon 4
Je hield van Christus uit je jeugd, o gezegende, en verlangend om alleen voor Hem te werken, worstelde je in de wildernis in voortdurend gebed en arbeid. Met een berouwvol hart en grote liefde voor Christus werd je begunstigd door de Moeder Van God. Daarom roepen wij tot u: “Red ons door uw gebeden, eerbiedwaardige Seraphim, onze vader.”
Kontakion – Toon 2
In de steek latend de schoonheid en de corruptie van deze wereld, vestigde u zich in het klooster van Sarov, O Saint. Daar leefde je een engelenleven, dat voor velen de weg naar verlossing werd. Daarom heeft Christus u verheerlijkt, Vader Seraphim, en u verrijkt met overvloedige genezing en wonderen. Daarom roepen wij tot u: “Red ons door uw gebeden, eerbiedwaardige Seraphim, onze vader.”
Icoon van st Seraphim met Vita
De cel van st Seraphim
Reliekschrijn van st Seraphim
Door de gebeden van onze Heilige Vaders, Heer Jezus Christus onze God, heb genade met ons en red ons! amen!
Bron : Uit St. Seraphim Wonderworker of Sarov and His Spiritual Heritage door Helen Kontsevich (St. Xenia Skete)
Nederlandse Vertaling : Kris Biesbroeck
christelijkeinformatiebron 