Categorie: Heiligenleven

Heiligenlevens

 

 De Zeventig Apostelen

 

Synaxis van de zeventig apostelen

 

De zeventig apostelen in het tiende hoofdstuk van zijn evangelie verhaalt de heilige Lucas hoe de Heer naast de twaalf apostelen nog zeventig leerlingen uitkoos;om Zijn komst aan te kondigen in alle steden en plaatsen waar Hij zelf wilde komen. Wij vinden hen later terug omder de honderdtwintig die na de Hemelvaart van Christus in Jeruzalem bijeen waren in afwachting van de komst van de Heilige Geest (Hand.1,15). Onder hen werd de plaatsvervanger van Judas gekozen, en later de zeven diakens; maar allen namen deel aan het werk der Apostelen, zodat zij ook zelf met die eretitel werden bekleed. Hun namen vinden we in het boek der Handelingen en in de Brieven der Apostelen. Het getal zeventig (of twee en zeventig) heeft meer een symbolische waarde. Door het combineren van verschillende bestaande lijsten komt men tot een totaal van zes en negentig, die alk hun eigen feestdag hebben in de loop van het kerkelijk jaar.1 Kor.4,9-16 of Rom.8,2-13; Joh.1,18-28 of Lukas 10,1-15.

 

Heiligenleven

De heiligen Kyros en joannes

 

 

Heiligen Kyros en Joannes

 

 

De heiligen Kyros en Joannes , wonderdoende en onbaatzuchtige artsen van Alexandrië. Kyros was van jonsaf  als arts opgeleid en legde zich er vooral op toe de armen bij te staan die geen honorarium konden betalen. Deze toewijding bracht verschillende mensen ertoe ook zelf christen te worden. Tijdens de vervolging van Diokletiaan werd hem het  werken onmogelijk gemaakt. Daarom trok hij naar Arabië waar hij monnik werd, maar wel zijn werken van barmhartigheid voortzette.

Joannes was een soldaat uit Edessa, die in Jeruzalem gestationeerd was. Daar hoorde hij spreken over Kyros en zijn werk; hij trok naar hem toe om les te krijgen en hem te helpen bij zijn dubbele taak van geneesheer en prediker. Daar kwamen ook andere vluchtelingen uit Egypte die verhaalden hoe in Kanopus de weduwe Athanasia met haar drie dochters Theodotia, Theokista en Eudoxia na martelingen zwaar gewond in de gevangenis waren geworpen en er ellendig aan toe waren. Zonder angst voor hun eigen veiligheid trokken Kyros en Joannes erheen om haar te helpen, maar zij werden gegrepen en voor het oog van de gevangen vrouwen eveneens aan de martelingen onderworpen. Toen de monniken standvastig bleven, werden de vrouwen opnieuw gefolterd, maar geen van allen wilde Christus verloochenen.

Tenslotte werden zij onthoofd, in 311.

 

Uit : heiligenleven voor elke dag. Uitg.Orth.klooster DenHaag

 

Heiligenleven

De heilige Sulpicius Severus

 

 

 

De heilige Sulpicius Severus

 

 

De heilige Sulpicius Severus is geboren uit een geslacht van grootgrondbezitters in de buurt van Toulouse. Hij was een briljant student met veel letterkundig talent. Hij huwde een vrouw uit het consulsgeslacht en was op weg om carrière te maken toen zij plotseling stierf. Hij werd geheel opgenomen in het gezin van zijn schoonmoeder, maar de dood van zijn echtgenote had voor hem  de smaak in het werelds leven bedorven en hij sloot zich nauwer aan bij de Kerk. Zijn goederen stelde hij ter beschikking voor het lenigen van de nood der armen, waarbij hij handelde of hij slechts de administrator was van die bezittingen ten bate van de Kerk. Deze levenswijze werd hem zeer kwalijk genomen door zijn vroegere vrienden, die niets slechts kritiek uitten, maar ook allerlei hinderlijke moeilijkheden veroorzaakten.

Om zich daaraan te onttrekken betrok Sulpicius een huisje in een dorp verderop, en wilde daar in eenzaamheid een leven leiden van gebed. Doch verschillende van zijn bedienden en vrijgelaten slaven wilden hem niet in de steek laten en kwamen bij hem. Zij vormden een gemeenschap in dienst van de Heer, in behoeftige omstandigheden. Zij sliepen op de grond, op wat stro of een mat ; zij aten slechts oud brood met groente en wat azijn om het naar binnen te kunnen krijgen.

In 349 ging Sulpitius op bezoek bij de toen reeds beroemde Martinus van Tours. Hij kwam diep onder de indruk van zijn  heilige levenswijze, zijn gesprekken en zijn raadgevingen, en hij werd zijn trouwste leerling. Elk jaar kwam hij daar op retraite om zich beter  naar dat voorbeeld te kunnen richten. De beide heiligen raakten zo nauw met elkaar verbonden dat Sulpicius eens tijdens zijn slaap zag hoe Martinus glorierijk ten hemel opging. Kort daarna kwamen twee monniken uit Tours het overlijden van zijn geestelijke vader melden.

Sulpicius was een geleerde die ijverig publiceerde, in opvallend zuiver latijn. Zijn belangrijkste werk is de Heilsgeschiedenis, die loopt tot het jaar 400. Dan het levensverhaal van de door hem zo beminde Martinus van Tours. Ook Dialogen, waarin allerlei bijzonderheden over heilige monniken van oost en west worden verhaald. Hij stond in briefwisseling met andere geleerden o.a. de grote kerkhistoricus Eusebios.

De laatste jaren van zijn leven trok hij zich terug in de cel van de heilige Martinus, in stilzwijgen en gebed. Rond 410 moet hij gestorven zijn. De grote schrijvers van die tijd loofden hem vooral om zijn deemoed en zijn buitengewone liefde voor de armoede

Uit heiligenleven voor elke dag. Uitg. Orth.klooster – Den Haag

 

Heiligenleven

 

De heilige Sava van Servië

 

 

 

Heilige Sabas van Servië

 

 

 

De heilige Sabbas, de eerste aartsbisschop van Servië. Hij was de zoon van de Servische vorst Stefan en diens griekse vrouw. De in 1169 geboren Rastko was al vroeg een bijzonder ernstig kind, dat zich bezig hield met de zaken van het geestelijk leven. Toen zijn ouders hem op 16 jarige leeftijd wilden uithuwelijken, vluchtte hij samen met een bevriende monnik naar de Athos die toen juist bekend begon te worden als monnikenhuis. Hij werd opgenomen in het Russische klooster Panteleimon. Een uit Servië gekomen delegatie liet hij vorstelijk onthalen, en toen na de maaltijd allen sliepen, sloot hij zich met een oude monnik in de vestingstoren en legde in diens handen de geloften af. Zijn wereldse kleding en zijn afgeknipt  hoofdhaar wierp hij vanuit de toren naar de bezoekers om ze mee te nemen als een getuigenis voor zijn vader.

Sava begon een stregn monniksleven en verhuisde later naar het Watopediklooster waar hij zich beter thuisvoelde. Maar toen hij de kluizenaars bezocht, die in de grotten van de steile bergflank woonden, verlangde hij ernaar daarheen te trekken. Hij kreeg echter te horen dat hij zich eerst in het gemeenschappelijk leven moest oefenen.

Enige tijd later zonden zijn ouders grote geschenken naar Watopedi het het verzoek dat Sava hen zou komen opzoeken. Deze schreef echter terug dat hij hen omwille van Christus had verlaten en hij raadde zijn vader aan hetzelfde te doen als hij hem nog tijdens dit leven wenste terug te zien. Sava had dit met zoveel overtuigingskracht onder woorden gebracht dat zijn vader diep onder de indruk kwam. Zijn beide ouders legden de monniksgelofte af : vorst Stefan werd de monnik Simeon, zijn moeder Anna werd monachina Anastasia. Simeon leefde eerst in Servië, in het klooster van studenitsa ; later vertrok hij met veel geschenken naar de Athos. Hij woonde bij zijn zoon in Watopedi en zij verwierven het vervallen klooster Chilandari, dat door hen in 1199 werd opgebouwd tot het nu nog bestaande Servische klooster. Spoedig daarna stierf Simeon als een Heilige.

Op verzoek van de andere zoon, die nu vorst Stefan is, begeleidde Sava het lichaam van de gestorvene naar Servië, waar het een vereerde rustplaats vond in Studenitsa. Op aandringen van Stefan bleef Sava in Servië en bouwde een kathedraal in Zjitsja. Dat duurde nog tot 1216, maar daarna keerde sava terug naar zijn kluis bij Karyes op de Athos.

In 1219 ging hij de patriarch opzoeken in Nicea (Constantinopel was in handen van de Kruisvaarders) en vroeg om een aartsbisdom voor Servië. Toen de patriarch Sava daarvoor wilde wijden, stemde deze toe op voorwaarde dat dit aartsbisdom dan onafhankelijk zou zijn, zodat de gang van zaken niet te lijden zou hebben door de moeilijke en gevaarlijke verbindingen met de patriarchale troon. Onder diplomatieke druk gaf de patriarch hiervoor zijn zegen.

Sava berok het reeds gebouwde bisschoppenverblijf in Zjitsja en wijdde al spoedig twaalf van zijn monniken tot bisschop. Toen hij zo een eigen bisschopssynode had opgericht stelde hij voor om Servië tot een koninkrijk te verheffen. Zijn broer Stefan werd tot eerste koning van Servië gewijd. Deze Stefan vroeg op zijn sterfbed om de monnikswijding, omdat hij alleen maar uit gehoorzaamheid koning geworden was(1223).

Op het einde van zijn leven ging Sava op bedevaart naar Jeruzalem. Zijn krachten schoten tekort en op de terugweg stierf hij in Bulgarije, in 1237. Hij werd daar begraven maar zijn relieken werden later naar Servië overgebracht als bron van kracht voor het gehele volk. En al werden deze in 1594 door de Turken verbrand als straf na een opstand, de heilige Sava blijft in het bewustzijn van het volk voortleven als een grote heilige Verlichter van Servië.²

TROPARION

Aan uw volk hebt gij de weg geleerd die naar het werkelijke leven voert, heilige aartsbisschop Sabbas. Gij hebt uw land herboren doen worden door de Heilige Geest en zijn kinderen gemaakt tot olijfbomen in het paradijs. Bid voor ons die u vereren, tot Christus onze God, om de grote genade

KONDAKION

Als de grootste en opperste Bisschop en deelgenoot van de Apostelen vereert uw volk u, eerbiedwaardige Vader. En omdat gij gehoor bij Christus vindt, smeek dat Hij ons verlost uit alle nood, nu wij met liefde tot u roepen : verheug u, in God wijze vader Sabbas.

 

Uit : heiligenlevens voor elke dag – Uitg. Orth. Klooster Den Haag

 

Heiligenleven

 

De heilige Theodosius de Grote

 

 

Theodosius de Grote

 

De heilige Theodosius de Grote, de eerste Cenobiet. Als jongeman trok hij weg uit Cappadocië op bedevaart naar het Heilig Land, en ook om de beroemde woestijnvaders in Syrië te bezoeken. Zo kwam hij bij de heilige Semeon de Styliet, de Zuilbewoner, in de streek van Antiochië. Deze voorzegde hem dat  hij aan het hoofd van veel kloosters zou komen te staan om veel zielen aan de macht van de duivel te ontrukken. Theodosius geloofde daar niet in, want  heel zijn verlangen ging uit naar een geestelijk leven in volkomen eenzaamheid. Na een periode van opleiding leefde hij inderdaad geheel alleen in een grot bij een kleine oase, waar enkele dadelpalmen groeiden en waar wat groenten kon worden gekweekt. Bij de schaarse contacten met bezoekers bleek echter dat hij de gave van geestelijke leiding bezat, en toen hij, na lang aandringen van hun zijde, eenmaal enkelen van hen als leerling had aanvaard, was de toevloed van nieuwe zoekenden niet meer tegen te houden. Er ontstond een grote gemeenschap waarvoor Theodosius een kerk moest bouwen, verschillende monnikshuizen, een hospitaal en een groot gastenhuis. Zo ontstond het eerste klooster dat werd ingericht volgens de ideeën van de heilige Basilios, waarbij werd uitgegaan van een gemeenschappelijk leven. God zegende zichtbaar deze levenswijze, want hoewel de toekomst er vaak dreigend uitzag door de armoede van de grond die niet in staat was te voorzien in de behoeften van zulk een menigte broeders, nog vermeerderd door grote aantallen armen en pelgrims, werd het dreigend gebrek telkens weer afgewend door de gebeden van de heilige, waardoor de voorraden vaak op wonderbare wijze werden aangevuld. Veel monniken uit zijn klooster werden ook gekozen als bisschop, of als abten van andere kloosters, zodat de voorspelling van de heilige Simeon letterlijk in vervulling ging. Door dit alles werd Theodosius een man van gezag, ook op kerkelijk terrein, en speelde hij ook een beslissende rol in de strijd tegen de ketterijen van Eutyches en de Monofisieten. Daarom werd hij ook deer de keizer in ballingschap gezonden, maar deze gedwongen ontberingen konden zijn  lichaam niet breken dat door zoveel vrijwillige askese was gehard. Hij stierf, 105 jaar oud, in 529 en werd met grote eerbied begraven in de grot waarin hij zo lang had geleefd.

Uit: Heiligenleven voor elke dag. Uitg.Orthodox klooster Den Haag

 

Heiligenleven

De heilige Drie Hiërarchen

 

 

 

 

De heilige Drie Hiërarchen is een synax, een gemeenschappelijke viering van de gedachtenis van de heilige Basilios de Grote, Gregorius de Theoloog en Johannes Chrysostomos.

Onder het volk van Constantinopel hadden zich verschillende partijen gevormd die zich zozeer opwonden over devraag wie van deze drie Heiligen wel de grootste zou zijn, dat er vechtpartijen van kwamen.

Metropoliet Joannes, die zich daarover zeer verontrustte, had een droom waarin deze heiligen hem verschenen en meedeelden dat elk van hen eer bezat bij God. In 1084 stelde hij daarom deze gemeenschappelijke feestdag in, waardoor de rust in de stad werd hersteld.

Uit: heiligenleven voor elke dag – uitg.Orth.klooster Den haag

 

Heiligenleven

De heilige Ambrosius

 

 

 

De heilige Ambrosius van Milaan

 

 

 

De heilige Kerkvader Ambrosius, bisschop van Milaan, 374-391. De ariaanse bisschop, die de zetel sinds 20 jaar bezet had, was gestorven tegen het einde van het jaar 374. Het volk was in de kathedraal bijeen om onder leiding van Ambrosius, de jonge prefect van de stad, een nioeuwe bisschop te kiezen. Er dreigde een steeds groter wordende onenigheid tussen de Orthodoxen en de Arianen, die weinig geneigd waren om afstand te doen van hun machtspositie. Plotseling klonk een kinderstem : “Ambrosius  bisschop!”. Het sloeg in als een bliksemstraal : deze talentvolle, bekwame bestuurder, alom geacht om zijn bezonken en rechtvaardig oordeel en zijn strikte onomkoopbaarheid : er zou geen betere keuze mogelijk zijn. En na enig onduidelijk rumoer galmde door heel de kerk de kreet : “Ambrosius bisschop !”.

En hoezeer deze zich ook verweerde dat hij nog slechts katechumeen was en niet eens gedoopt, dat de canons een voorbereidingstijd eisen, het werd van geen belang tegenover zulk een duidelijke aanwijzing van de kant van God. Wat Ambrosius ook zei of deed, het volk riep dat het de verantwoordelijkheid voor zijn zonde op zich nam. Ambrosius nam de vlucht maar werd ontdekt en teruggebracht. Tenslotte gaf hij zijn verzet op en vroeg alleen nog maar  om niet door een ketter gedoopt te worden.

Hij werd dus gedoopt, doorliep binnen één week alle rangen van het priesterschap, en werd zeven dagen later bisschop gewijd op de 7^e december 374, in de ouderdom van 34 jaar. En hij kon van zichzelf zeggen dat hij anderen al moest onderrichten voordat hijzelf was begonnen te leren. Maar tegelijk begon hij met alle energie aan de studie onder leiding van de priester Simplicianus. Hij wtudeerde vooral filosofie en de griekse kerkvaders, onder wie vooral Origenes, de grote Bijbelkenner. Hij ontdeed zich van al zijn goederen en bezittingen door ze groetendeels over te doen aan de Kerk. Get duurde geen drie jaar of zijn roem als bisschop was over heel het Rijk verbreid. Toen de keizer zich in de strijd moest werpen tegen de oprukkende Gothen, vroeg hij Ambrosius om een samenvatting van de orthodoxe theologie om sterker te staan teegenover de argumenten van de verschillende ketterijen. Ambrosius schreef toe een verhandeling in twee delen over Het geloof, en zond het de keizer toe in 379.

Ook veel jonge vrouwen kwamen naar hem toe en vroegen zijn geestelijke leiding. De preken die hij voor hen hield, verzamelde hij op de wens van zijn oudere zuster, de heilige Marcellina, en hij gaf ze uit als boek over de Maagden. Op dezelfde wijze kwam ook een boek over de Weduwen tot stand.

Toen de Gothen veel slachtoffers en slaven hadden gemaakt in Oost-Europa, liet Ambrosius het gouden en zilveren altaargerei uit de kerken van zijn diocees omsmelten om met de opbrengst de slachtoffers te hulp te komen. De Arianen beschuldigden hem toen van heiligschennis maar Ambrosius antwoordde dat het niet de taak van de Kerk was goud op te potten maar het te gebruiken voor de noden van haar kinderen.

Tijdens de Grote Vasten van 384 waren er veel moeilijkheden met de nieuwe, nog heel jonge keizer die, onder invloed van zijn ariaanse moeder, een ariaanse bisschop in Milaan wilde plaatsen. Ambrosius hield de kathedraal dag en nacht bezet, en om de in groten getale opgekomen gelovigen op passende wijze bezig te houden, liet hij de door hem geschreven hymnen zingen en de Psalmen met antifonen “zoals dat in het oosten gebruikelijk was”, zei hij. De telkens herhaalde doxologie : “Eer aan de vader en aan de Zoon en aan de Heilige Geest..” was tegelijk het solide onderricht tegenover de subtiliteiten van de Arianen. Na enige tijd trok de keizer de troepen van de kerk terug. De energieke Ambrosius vond steeds nieuwe manieren om weerstand te bieden tegen de telkens weer’ opdringende staatsmacht, maar hij wilde geen rol spelen op politiek gebied.

Met Pasen werden de katechumenen die in de vasten het onderricht hadden gevolgd, plechtig gedoopt. De beroemste dopeling van Ambtosius is de heilige Augustinus met zijn vriend Alypius (eveneens later bisschop), en zijn onwettige zoon Adeodatus, in de paasnacht van het jaar 387. Ambrosius zorgde zelf voor het onderricht, schreef theologische werken, en dichtte liturgische hymnen, waarvan het nog altijd gezongen “Te Deum” de beroemste is.

Hij heeft gedurende 23 jaar zijn diocees als een vader bestuurd. Hij was een steun der ongelukkigen maar trad streng op tegen de hooggeplaatsten. Van keizer Theodosios vorderde hij strenge kerkelijke boete toen deze 7000 mensen ter dood had veroordeeld om een niet niet zo omvangrijke opstand in Thessalonika de kop in te drukken, waarbij hij hem zei : “Ge moogt het bloed van Christus niet drinken met lippen die zulk een verschrikkelijk vonnis hebben uitgesproken”. Hij deed veel voor de opleiding van de geestelijkheid, schreef praktische raadgevingen en was daarnaast een  begaafd en geïnspireerd dichter. Hij hoorde nog biecht op orthodoxe wijze, met de biechteling in zijn arm, en hij weende mee met de treurnis van de ander.

Ambrosius is gestorven in de nacht na Grote Vrijdag, de 4^e april van het jaar 397, terwijl zijn lippen voortdurend bewogen in stil gebed. Zijn lichaam rust in de aan de heilige Ambrosios gewijde baseliek in Milaan.

Uit :  Heiliegenlevens voor elke dag : uitg. Orth. Klooster Den Haag

 

Heiligenleven

De heilige Nilos Stolbenski

 

 

 

 

 

 

 

De heilige Nilos Stolbensky, een leerling van de in 1495 gestorvene heilige Sabbas van Pskov, werd, na 10 jaar kloosterleven, kluizenaar op een eilandje, Stolbensk, waar hij nog 26 jaar leefde tpt  aan zijn dood in 1553. Hij had zelfs geen kapel gebouwd omdat zijn leven een voortdurend gebed was. Ook in de nacht legde hij zich niet neer, maar dommelde wat, hangend op een paar krukken. Hij was niet welkom bij de nog heidense inwoners van die dunbevolkte streek, die hem probeerden te verdrijven door het woud rondom in brand te steken. Eerst jaren later werden zij er trots op dat een heilige in hun midden had geleefd en toen werd op zijn graf het naar hem genoemde klooster gesticht.

Uit: heiligenlevens voor elke dag. Uitg.orth.klooster Den Haag

 

Heiligenleven

De heilige Nikolaas

 

 

Heilige Nikolaas

 

 

 

De heilige Nikolaas, bisschop van Myra, de Wonderdoener, 4^e eeuw. Dit is eigenlijk het enige dat we geschiedkundig weten over wie waarschijnlijk de populairste Heilige is over heel de wereld. De vele legenden die over hem bestaan zijn uiting van een innerlijke waarheid en doen ons hem werkelijk kennen in zijn zielegrootheid en liefdevolle barmhartigheid.

Hij was geboren te Patara in Lykië als zoon van rijke ouders. Zijn oom, Nikolaas, was daar bisschop en zorgde ervoor dat zijn neef en naamgenoot al op jonge leeftijd aan de dienst van God werd gewijd. Nikolaas werd priester en na de dood van zijn ouders schonk hij in het verborgen zijn vermogen weg. Bijzonder bekend is het verhaal hoe hij de drie dochters van een berooid edelman elk een bruidschat bezorgde door telkens in de nacht een beurs met goudstukken door een open venster te werpen. De derde maal werd hij herkend door de edelman die toen de wacht had gehouden.

Op bedevaart  naar Jeruzalem wekte hij een uit de mast gevallen matroos weer tot leven, en sindsdien geldt de heilige Nikolaas als schutspatroon van de zeelieden, die hen in allerlei noodsituaties te hulp komt. Na deze pelgrimstocht wilde hij monnik worden, maar hij werd tot bisschop van Myra verkozen, en deze taak vervulde hij op een wijze die hem tot het ideale type van een bisschop heeft gemaakt.

Tijdens de grote vervolging van Dioletiaan, toen de Christenen bij duizenden werden gedood, was Nikolaas in de gevangenis, totdat hij door keizer Constantijn weer op zijn bisschopszetel van Myra werd hersteld. Hij had daar te strijden tegen de Arianen, en in 325 nam hij deel aan het eerste Oecumenisch Concilie.

Zijn wijsheid, gepaard aan warme menselijkheid, deed hem algemene verering ten deel vallen. Hij maakte gebruik van zijn moreel gezag om slachtoffers van een onjuiste rechtspraak te hulp te komen, vaak op wonderbare wijze.

In hoge ouderdom is Nikolaas gestorven in 342, en hij werd al spoedig “de Apostelgelijke” genoemd. Elke donderdag wordt dan ook zijn gedachtenis gevierd, naast die van de Apostelen. Op de 9^e mei wordt zijn Zomerfeest gevierd.

De kooplieden van Bari organiseerden in 1087 een ware roofexpeditie om het lichaam van de overal vereerde heilige Nikolaas in handen te krijgen. Zij stuurden er drie schepen op af die aanlegden bij het strand van Myra. De grafkerk bevond zich buiten de stad en stond onder de hoede van slechts enkele monniken. Zo konden de rovers ongestoord binnenkomen, het graf openbreken en het lichaam meenemen naar hun schepen. De inmiddels gealarmeerde bevolking kon niet anders dan hen achternaschreeuwen op het strand. Op 9 mei kwam de expeditie in Bari terug, juist voordat Venetië dezelfde rooftocht wilde ondernemen.
In het Middellandse Zee-gebied is de heilige Nikolaas vooral de patroon van de zeelieden; in Rusland van de arme boeren; in het Westen van de kinderen, omdat hij eens drie kinderen, die door een slager in stukken waren gehakt, weer tot het leven teruggeroepen had. Ontelbare kerken in heel de wereld zijn aan hem toegewijd.

Uit : Heiligenleven voor elke dag. Uitg.Orth.klooster Den Haag

 

 

Heiligenleven

 

De heilige Cecilia

 

 

 

Cecilia was van Romeinse adel, maar had een groot geloof in Jezus Christus. Ze beloofde een maagd te blijven voor Christus en droeg altijd onder haar mooie kleren door haar ouders haar gegeven een haren short. Ze dwongen haar om Valeriaan te trouwen, een heidense man. Tijdens de feestelijkheden van het huwelijk, zat ze alleen in haar hart de psalmen te reciteren en muziek te maken  voor de Heer. Ze trachtte die nacht haar man te overtuigen haar niet alleen te respecteren voor haar gelofte, maar ook om zelf het christendom te omarmen en zelf ook een dergelijke gelofte te maken. Ze werden bekroond door de engelen met rozen en lelies zodat iedereen hun geloof in Christus kon zien en ruiken. Valeriaan leidde op zijn beurt zijn broer Tibertius tot het geloof en liet zich dopen door bisschop Urban. Niet lang nadat zij werden gemarteld voor de beoefening van hun geloof in het openbaar. Op weg naar de dood bekeerde Maximus, de kapitein van de wacht, zich tot het geloof in Christus, en voegde zich bij hen in het martelaarschap. St.Cecilia begroef hen en zij  predikte openlijk het geloof in Christus. Op één nacht leidde zij 400 heidenen ertoe om hun afgoden af te zweren en Christus te volgen. De beul liet drie maal het zwaard op haar nek vallen, maar het verwondde haar slechts. Ze overleed in de Heer drie dagen later. Zij en de anderen stierven rond het jaar 230. Ze wordt beschouwd als de patrones van de Kerkmuziek, en soms ook van het “zoete zingen”, alhoewel zij geen instrumenten bespeelde en geen hymnen schreef. Maar haar leven en haar daden werden ondersteund door muziek van de Psalmen in haar hart.

Bron : http://www.comeandseeicons.com/icons.htm

Heiligenleven

 

 De heilige Marcella

 

De heilige Marcella werd reeds zeven maanden na haar huwelijk weduwe. Ofschoon de consul van Rome haar tot zijn vrouw wilde maken en haar op alle mogelijke wijzen zocht over te halen, wilde zij geen tweede huwelijk sluiten, maar de rest van haar dagen aan God wijden. Haar voorbeeld waren de grote kluizenaars uit het Oosten. Zij droeg grove kledij, at nooit meer vlees en dronk geen wijn, en betrachtte de uiterste voorzichtigheid in de omgang met mannen.

Haar levenswijze trok andere jonge vrouwen aan, en zo ontstonden in Rome de eerste vrouwengemeenschappen, voor wie de heilige Hiëronimos de raadsheer was. Ook vanuit Bethlehem stuurde hij haar brieven, waarvan verschillende bewaard zijn gebleven.

Onder Alarik veroverden de Gothen de eeuwige stad en plunderden die in 410. Marcella werd met de zweep afgeranseld om haar te dwingen haar schatten die ze wel verborgen moest hebben, prijs te geven, want de soldaten begrepen niet dat zij alles aan de armen had weggeschonken. Toen zij hen echter op de knieën smeekte haar dochter te sparen, kregen de barbaren medelijden, en zij brachten de twee vrouwen in de grote Pauloskerk, die evenals die van de heilige Petros, tot asielplaats was verklaard door Alberik. Zo kon haar dochter het beleg overleven, maar Marcella overleed nog in hetzelfde jaar ten gevolge van de doorstane mishandelingen.

Uit: Heiligenleven voor elke dag. Uitg.Orth.klooster – Den Haag

Heiligenleven

De heilige Agnes

 

 

Heilige Agnes

De heilige Agnes is de beroemste van alle romeinse martelaressen. Als meisje van nog geen 13 jaar (officieel de huwbare leeftijd) moest zij reeds voor de rechter verschijnen omdat zij aangeklaagd was als christin, nadat zij de zoon van de prefect, die haar als vrouw begeerde, had geweigerd. De rechter, die meende zulk een kind gemakkelijk te kunnen intimideren, moest woedend ervaren dat zijn barsheid geen indruk op haar maakte. In zijn woede liet hij haar op verschillende wijzen folteren maar Agnes bleef standvastig. De beul die haar tenslotte onthoofden moest, was zelf zo ontroerd dat zijn zwaardhouw voldoende kracht miste. Zo bellef Agnes stervend nog drie dagen liggen totdat de dood zich over haar ontfermde op deze dag in 304.

Reeds in 350 werd een kerk gebouwd tot haar eer en alle oude kerkelijke schrijvers hebben haar lof bezongen.

Uit : Heiligenlevens voor elke dag. Uitg. Orth.klooster-Den Haag

Heiligenleven

De Heilige Gregorios van Nyssa

 

                                                 Gregorius van Nyssa

 

De heilige Gregorios van Nyssa was  een broer van de heilige Basilius, en ook hij was een Kerkvader van groot formaat. Hij was een bijzonder begaafd redenaar en had daar ook zijn beroep van gemaakt als filosoof en rhetor. Hij was gehuwd met Theosba, maar de familievriend Gregorius van Nazianze wist hen te overtuigen dat hij zich geheel aan de Kerk moesten wijden, die in nood was door de ariaanse twisten. Op veertigjarige leeftijd werd hij eigenlijk tegen zijn zin door Basilios tot bisschop van Nyssa gewijd, in 372. Met heel de overtuigingskracht van zijn meeslepende welsprekendheid zette hij zich in voor de waarheid van de Orthodoxie. Hij wekte daardoor de ontstemming van de ariaanse heersers : In 376 werd hij afgezet, doch na twee jaar weer uit zijn ballingschap teruggeroepen. Nog twintig jaar heeft hij zijn diocees bestuurd. Ook hij nam deel aan het Concilie van Constantinopel in 381, voor de voltooiing van de Geloofsbelijdenis. Vooral het laatste deel met de artikelen over de heilige Geest en de Kerk  kwam onder zijn invloed tot stand. Hij is de diepste denker van de Cappadocische vaders en heeft belangrijke boeken nagelaten over de Heilige Drie-eenheid, waar hij met kracht de volkomen Godheid van de Geest verkondigde tegenover de leer van Makedonios. Ook over veel andere theologische onderwerpen heeft hij waardevolle geschriften nagelaten; vooral door zijn mensbeschouwing is hij juist in deze tijd weer bijzonder actueel . Zeer waardevol van zijn hand is ook de levensbeschrijving die hij gegeven heeft van de oudste zuster uit dat bijzondere gezin, de heilige Makrina. Hij is gestorven in 395, 64 jaar oud, als de zeer geliefde bisschop van Nyssa, nadat hij nog herhaalde malen in ballingschap had moeten gaan.

Uit : Heiligenlevens voor elke dag. Uitg.Orthodox klooster Den Haag

Heiligenleven

 De heilige Adelheid

 

De heilige Adelheid is geboren in Selz, Elzas in 931. Zij was de gemaling van de westelijke Keizer Otto I, en later regentes over haar kleinzoon Otto III. Zij was één van de invloedrijkste vrouwen uit de 10^e eeuw. Zij hielp de Duitse Kerk te versterken, terwijl zij ondergeschikt was aan de keizerlijke macht. Zij werd gekroond tot keizerin door paus Johannes XII in Rome in 962.

De heilige Keizerin Adelheid was een vriendelijke, godsdienstige en warmhartige vrouw, omspoeld door een zee van gewelddadige familieleden die aasden op macht, waardoor zijzelf ook nog gevangen is geweest. Zij had ook veel te lijden door haar Griekse schoondochter Theofano, de Byzantijnse prinses die met haar zoon was getrouwd.  Zij reggeerde tot Otto III de leeftijd had , en toen hij heilig Romeinse keizer werd in  996, nam zij afscheid van het hofleven. Zij heeft kloosters gesticht en hersteld in Saksen, Italië en Bourgondië. Herhaalde malen wist zij ook vrede te stichten tussen de strijdende groeperingen. Tijdens één van haar reizen is zij gestorven in 999.

Uit : heiligenlevens voor elke dag. Uitg.Orthodox klooster – Den Haag

 

Heiligenleven

 

De heilige Genoveva (Genevève) van Parijs

 

Heilige Genoneva van Parijs

 

De heilige Genoveva , patroonheilige van Parijs, is in 422 te Nanterre geboren als kind van arme boeren. In haar jeugd was zij dus herderin. Toen Germanos, de bisschop van Parijs, daar kwam om te prediken, vertelde zij hem, als parmantig meisje van negen jaar, dat zij een aan God toegewijd leven wilde leiden. Germanos was door haar ernst getroffen en kwam opnieuw met haar in contact toen zij enkele jaren later, na de dood van haar ouders, bij haar peetmoeder in Parijs kwam wonen. Toen Genoveva 15 jaar oud was gaf hij haar de Maagdenwijding, maar ze bleef bij haar peetmoeder wonen waar zij een leven van gebed, combineerde met zorg voor de armen, die zij dagelijks ging opzoeken in de archterbuurten van de stad. Daar werd al gauw schande van gesproken, te meer daar Genoveva in visioenen had gezien hoe de Hunnen onder Attilla de stad ( die toen nog Lutetia heette) zouden belegeren. De bisschop bewaarde echter zijn vertrouwen in haar, en schreef aan haar gebeden toe dat Attilla wegtrok van de belegerde stad.

Later werd de stad opnieuw belegerd, nu door de Franken, en er ontstond een hevige hongersnood. Genoveva wist echter een voedseltransport te organiseren en slaagde erin dit vanuit Troyes langs de Seine onopgemerkte de stad binnen te leiden. Door dit alles werd zij een invloedrijke persoonlijkheid en zij maakte daarvan gebruik om vele gevangenen te bevrijden. Zij bracht ook de bouw van de kerk ter ere van de heilige Dionyssius bij Montmartre tot stand. Bijna negentig jaar oud is zij gestorven rond 510.

Uit :  Heiligenlevens voor elke dag. Uitg.Orth.klooster – Den Haag

De heilige Filippos,

Metropoliet van Moscou (1507-1596)

 

 

Heilige Filippus van Moscou

 

De heilige Fillipos, metropoliet van Moskou en geheel Rusland, was daar in 1507 geboren uit een oud bojarengeslacht. Hij kreeg de gewone adellijke  opvoeding en deed dienst aan het hof en leek een schitterende toekomst tegemoet te gaan. Dit leven bevredigde hem echter niet en toen hij op dertigjarige leeftijd het Evangelie hoorde voorlezen waarin Christus zegt : “Niemand kan twee heren dienen…”, maakte hij radikaal een einde aan zijn loopbaan met alle verbintenissen die deze met zich meebracht, en vertrok in stilte. Hij kleedde zich als een arme boer en trok naar het verre Noorden, waar hij een onbekende monnik werd in het ijzige Solowjetski-klooster onder de naam Fillipos. Om zijn beminnelijkheid en dienstvaardigheid was hij bij allen geliefd. Abt Alexios zag zijn begaafdheid en stelde hem aan tot zijn hulp en novicenmeester. Toen Alexios negen jaat later stierf, werd Filippos tot zijn opvolger gekozen. Hij gedroeg zich niet als een hoge heer, maar deed gewoon mee met al het werk. Door zijn organisatietalent breidde het klooster zich sterk uit. Er kwamen meer woongebouwen, een aparte ziekenafdeling, een watermolen en een zouwinningsindustrie, die een belangrijke bron van inkomsten voor het klooster werd. Hij legde moerassen droog en bracht een wegennet tot stand. Hierover werd natuurlijk gesproken en zijn roem drong door tot in Moscou, waar tsaar Iwan IV in moeilijkheden verkeerde. Deze riep Filippos bij zich om hem te raadplegen. Hij voelde vriendschap voor deze ernstige, oprechte en begaafde monnik en haalde hem over in Moscou te blijven als zijn persoonlijke hulp en als metropoliet voor de Kerk. Filippos stemde toe onder voorwaarde dat bepaalde misstanden in het landsbestuur zouden worden verbeterd. Het ging hem er vooral om de macht te beknotten van een aantal gunstelingen van de tsaar die zich verrijkten door drukkende belastingen te heffen van het volk. Tsaar Iwan, die later “de verschrikkelijke” zou heten, beloofde alles, doch bleef in gebreke deze beloften ten uitvoer te brengen. Toen Filippos telkens weer bleef aandringen ging dat Iwan vervelen en deze besloot zijn vroegere vriend, die intussen in hoog aanzien was geraakt bij de bevolking, uit de weg te ruimen. Hij legde een heel dossier aan van lasterlijke beschuldigingen over de vroegere slechte levenswijze van Filippos en liet deze tijdens de Dienst in de kathedraal voorlezen. Filippos werd met geweld uit de Kerk verwijderd en van zijn gewaden ontdaan. Ongeveer een jaar lang werd hij mishandeld in verschillende gevangenissen en tenslotte verbannen naar het Otrotsjklooster in Twer. Daar werd hij door een paar handlangers van de tsaar in zijn cel verstikt in 1596.

Uit: Heiligenjaar – heiligenlevens voor elke dag – uitg.orth.klooster Den Haag

De Heilige Pelagia van Antiochië, maagd en martelares (8 oktober)

 

Heilige Pelagia

 

Zij leefde te Antiochië in de derde eeuw. Zij was van edele afkomst en had van God een natuurlijke schoonheid ontvangen naar lichaam en ziel. Toen de stadsgouverneur vernomen had dat ze christen was, stuurde hij soldaten om haar aan te houden. Deze omsingelden het huis en bereidden zich voor om het meisje met geweld aan te pakken. Zij kwam naar buiten en vroeg in alle kalmte of zij zich gedurende enkele ogenblikken mocht klaarmaken. Zij wist immers dat de soldaten er op uit waren om haar maagdelijkheid te schenden welke zij opdroeg aan de Heer. Zij ging in het oostelijk vertrek van het huis staan waar zij gewoon was te bidden. De handen opgeheven naar de hemel en in vele tranen uitgebarst, bad zij een lange tijd om God te vragen om bevrijd te blijven van zulk een schending en tot haar Heer te mogen komen met een ongeschonden lichaam en ziel. De Heer verhoorde haar gebed en gaf aan haar geweten de zekerheid dat het beter is, haar een vrijwillige dood te geven, eerder dan haar lichaam te laten besmeuren voor haar dood. Met deze zekerheid komende uit de hemel, smeet zij zich uit de bovenverdieping van het huis en liet op deze wijze haar ziel opgaan in de woning der gerechten.

 Bron: “Heiligenlevens voor elke dag” – uitgave Orthodox Klooster H. Johannes de Doper” – Den Haag

Heiligenleven

De heilige Drie Hiërarchen

 

 

De Heilige Drie Hiërarchen is een synax, een gemeenschappelijke viering van de gedachtenis van de heilige Basilios de Grote, Gregorios de Theoloog en Johannes Chrysostomos.

Onder het volk van Constantinopel haaden zich verschillende partijen gevormd die zich zozeer opwonden over de vraag wie van deze drie heiligen wel de grootste zou zijn, dat er vechtpartijen van kwamen.

Metropoliet Johannes die zich daarover zeer verontrusste, had een droom waarin deze Heiligen ham verschenen en meedeelden dat elk van hen gelijke eer bezat bij God. In 1084 stelde hij daarom deze gemeenschappelijke feestdag in, waardoor de rust in de stad werd hersteld (feestdag 30 januari)

Bron : Heiligenleven voor elke dag. Uitg. Orthodox klooster – Den Haag