
“Er bestaan geen gewone mensen. Je hebt nog nooit met een gewoon sterfelijk wezen gesproken. Naties, culturen, kunst, beschavingen – die zijn sterfelijk, en hun levensduur is vergeleken met de onze als die van een mug. Maar het zijn onsterfelijken met wie we grappen maken, samenwerken, trouwen, negeren en uitbuiten – onsterfelijke verschrikkingen of eeuwige heerlijkheden.
Dit betekent niet dat we voortdurend ernstig moeten zijn. We moeten spelen. Maar onze vrolijkheid moet van die soort zijn (en dat is in feite de vrolijkste soort) die bestaat tussen mensen die elkaar vanaf het begin serieus hebben genomen – geen luchtigheid, geen superioriteit, geen aanmatiging.”
C.S Lewis
+++++++++
Commentaar
Lewis nodigt ons uit om met eerbied naar elkaar te kijken. In een wereld die vaak mensen reduceert tot functies, prestaties of rollen, herinnert hij ons eraan dat ieder mens een eeuwige bestemming draagt. De mensen met wie we lachen, samenwerken of zelfs botsen, zijn geen voorbijgaande verschijnselen – ze zijn dragers van een mysterie dat verder reikt dan tijd en ruimte.
Zijn contrast tussen “immortals” en “mortal civilizations” is scherp: wat wij als groots beschouwen – culturen, kunst, naties – zijn slechts tijdelijke schaduwen vergeleken met de ziel van een mens. En toch, zegt hij, mogen we spelen. Maar dan wel met een vreugde die voortkomt uit respect, niet uit oppervlakkigheid.
Dit is een oproep tot heilige aandacht: om in elke ontmoeting iets van Gods eeuwigheid te herkennen. Niet om zwaarmoedig te worden, maar om met diepe vreugde en eerbied te leven.
++++++++
Gebed
Eeuwige God, U hebt ieder mens geschapen naar Uw beeld, met een bestemming die reikt tot in Uw eeuwigheid. Help ons om elkaar te zien zoals U ons ziet – niet als voorbijgangers, maar als geliefde kinderen, geroepen tot heerlijkheid. Laat onze woorden, onze daden, zelfs onze grappen doordrenkt zijn van respect en liefde. Geef ons een vreugde die niet oppervlakkig is, maar geworteld in het besef van Uw aanwezigheid in de ander. Bewaar ons voor flauwe luchtigheid, voor superioriteit en voor achteloosheid. Leer ons spelen met ernst, lachen met liefde, leven met heilige aandacht.
Amen.
+++++++++++
Commentaar
Lewis confronteert ons met een ontzagwekkende waarheid: ieder mens die we ontmoeten draagt een eeuwige bestemming in zich. In een wereld die vaak focust op prestaties, status of uiterlijk, herinnert hij ons eraan dat de diepste realiteit van de ander niet zichtbaar is – maar wel heilig.
Zijn contrast tussen de vergankelijkheid van beschavingen en de onsterfelijkheid van de ziel is scherp. Het is een uitnodiging tot nederigheid én eerbied. Zelfs in de speelsheid, zegt hij, moet er een ondertoon zijn van respect – een erkenning van de eeuwige waarde van de ander.
Deze visie heeft implicaties voor hoe we liefhebben, lachen, werken, zelfs hoe we ruzie maken. Want als de ander een “eeuwige heerlijkheid” of “onsterfelijke verschrikking” is, dan is elke ontmoeting geladen met betekenis.
++++++++
Gebed
Eeuwige God,
Leer mij de mensen om mij heen te zien zoals U hen ziet – niet als gewone stervelingen, maar als dragers van eeuwige glorie. Laat mijn woorden, mijn daden, mijn blik doordrenkt zijn van eerbied.
Help mij om te spelen met lichtheid, maar zonder luchtigheid. Om te lachen zonder neer te kijken. Om te spreken zonder aanmatiging.
Laat mijn hart zacht zijn voor de eeuwige ziel van de ander. En laat mijn leven een echo zijn van Uw liefde – vol ernst, vol vreugde, vol genade.
Amen.
++++++++++
Laten we dieper ingaan op de spirituele rijkdom van Lewis’ tekst en verbinden met stemmen uit andere tradities die jij waardeert.
Laten we dieper ingaan op de spirituele rijkdom van Lewis’ tekst en verbinden met stemmen uit andere tradities.
De eeuwige waarde van de mens – een spirituele echo:
C.S. Lewis stelt dat ieder mens een onsterfelijk wezen is, met een bestemming die reikt tot in de eeuwigheid. Deze visie is niet alleen christelijk, maar ook mystiek: ze nodigt uit tot een houding van eerbied, verwondering en verantwoordelijkheid in elke ontmoeting.
Hier zijn drie spirituele stemmen die dit thema op hun eigen manier verwoorden:
Henri Nouwen – de ander als icoon van Gods aanwezigheid:
Nouwen schrijft in Leven in het geliefde dat we geroepen zijn om elkaar te helpen herinneren aan onze ware identiteit: geliefde kinderen van God. Hij zegt:
“Wanneer we elkaar werkelijk ontmoeten, worden we spiegels van Gods liefde.”
Net als Lewis benadrukt hij dat onze omgang met anderen niet oppervlakkig mag zijn. Zelfs in speelsheid moet er een ondertoon van respect en erkenning zijn.
Dietrich Bonhoeffer – de ander als plaats van Gods genade:
In Gemeenschappelijk leven schrijft Bonhoeffer:
“De Christus in mijn broeder is sterker dan de Christus in mij.”
Hij bedoelt: ik heb de ander nodig om God te ontmoeten. De ander is geen obstakel, maar een kanaal van genade. Dit sluit aan bij Lewis’ idee dat we nooit met een “gewone sterveling” spreken – elke ontmoeting is heilig.
Clara van Assisi – de ander als spiegel van innerlijke schoonheid:
Clara, in haar brieven aan Agnes van Praag, spreekt over het aanschouwen van Christus in de ander als een bron van vreugde en zuiverheid. Ze nodigt uit tot een liefdevolle blik die de eeuwige schoonheid in de ander ziet – een blik zonder oordeel, zonder aanmatiging.
Synthese: een spirituele houding van eerbied:
Wat Lewis, Nouwen, Bonhoeffer en Clara delen is een diepe overtuiging dat de mens niet gereduceerd mag worden tot uiterlijkheden, prestaties of rollen. De ander is een mysterie, een drager van eeuwige glorie, een plaats waar God zich kan openbaren.
Deze houding vraagt van ons:
Eerbied: niet alleen in gebed, maar in elke ontmoeting.
Speelsheid zonder oppervlakkigheid: vreugde die voortkomt uit respect.
Bewustzijn van het eeuwige: zelfs in het alledaagse.
++++++++++
De woorden van C.S. Lewis over de eeuwige waarde van ieder mens resoneren diep met de spiritualiteit van zowel Franciscus van Sales als Thérèse van Lisieux
—beiden meesters in het zien van het goddelijke in het gewone.
Laten we beginnen met Thérèse van Lisieux, want haar “kleine weg” sluit wonderlijk aan bij Lewis’ idee dat er geen “gewone mensen” bestaan.
Thérèse van Lisieux en de eeuwigheid in het alledaagse:
Thérèse geloofde dat heiligheid niet voorbehouden was aan grote daden, maar juist lag in de liefdevolle aandacht voor de kleine dingen. Voor haar was elke glimlach, elk woord van troost, elke daad van geduld een manier om God te dienen. Ze zag in ieder mens een unieke weerspiegeling van Gods liefde, en haar spiritualiteit nodigt ons uit om met eerbied te kijken naar de ander—precies zoals Lewis zegt: “geen flippancy, geen superioriteit, geen aanmatiging.”
“Ik wil de liefde zijn in het hart van de Kerk.” — Thérèse
Lewis’ oproep om elkaar serieus te nemen, zelfs in onze speelsheid, sluit aan bij Thérèse’s visie: dat echte vreugde voortkomt uit nederige liefde. Niet uit grootsheid, maar uit het besef dat elke ziel eeuwig is, en dus oneindig kostbaar.
Gebed in de geest van Thérèse
Liefdevolle God, Leer ons de kleine weg van Thérèse te bewandelen: om in het gewone het eeuwige te zien, in de ander Uw beeld te herkennen.
Laat onze vreugde doordrenkt zijn van eerbied, onze woorden zacht en onze daden eenvoudig, maar vol van Uw liefde.
Help ons om nooit achteloos te zijn, maar met het hart van Christus te kijken naar elke ziel die U ons toevertrouwt.
Amen.
++++++++
Franciscus van Sales :
Franciscus van Sales en de eerbied voor de ander:
Franciscus was ervan overtuigd dat liefde de weg is naar God — een liefde die zich uitstrekt tot de ander in zijn kwetsbaarheid én zijn roeping. Hij schreef:
“We moeten de harten van anderen winnen door liefde en zachtmoedigheid.”
Waar Lewis spreekt over het eeuwige gewicht van elke menselijke ziel, benadrukt Franciscus dat we die ziel nooit mogen benaderen met ruwheid, superioriteit of onverschilligheid. Zijn pastorale stijl was revolutionair in zijn tijd: geen dreiging, geen angst, maar vertrouwen in Gods genade en de kracht van innerlijke transformatie.
Lewis zegt: “We moeten spelen. Maar onze vrolijkheid moet van die soort zijn […] die bestaat tussen mensen die elkaar vanaf het begin serieus nemen.” Franciscus zou dat omschrijven als een vreugde die voortkomt uit nederigheid — een vreugde die de ander niet kleiner maakt, maar juist optilt.
Verbinding tussen Lewis en Franciscus van Sales:
Thema C.S. Lewis en Franciscus van Sales:
Waarde van de mens Onsterfelijk, eeuwig———— Beeld van God, geliefd door de Schepper
Manier van omgaan met anderen________ Eerbied, geen flippancy of superioriteit___ Zachtmoedigheid, liefdevolle benadering
Vrolijkheid__________Speelsheid met ernst_______Vreugde in nederigheid en vertrouwen
Beiden nodigen ons uit tot een spiritualiteit waarin de ander nooit “gewoon” is, maar altijd een mysterie van God — een heilig terrein.
Gebed in de geest van Franciscus van Sales:
Goede God, Gij die zachtmoedig zijt en vol liefde, leer ons om met eerbied naar de ander te kijken,
niet als een voorbijganger, maar als een eeuwige ziel.
Geef ons het hart van Franciscus: mild in oordeel, rijk aan genade, vol vertrouwen in Uw werk in ieder mens.
Laat onze vreugde eenvoudig zijn, onze woorden zacht, en onze omgang doordrenkt van Uw liefde.
Moge onze speelsheid nooit oppervlakkig zijn, maar een weerspiegeling van de diepe ernst waarmee Gij ons allen bemint.
Amen.
*************

















