
“Telkens wanneer iets onaangenaams of verdrietigs je overkomt, denk dan aan Christus die gekruised is en zwijg.”
— Johannes van het Kruis
+++++
Commentaar:
Deze zin is kort maar diepzinnig. Johannes van het Kruis, mysticus en karmeliet, nodigt ons uit tot een radicale innerlijke houding: stilte in het lijden, gedragen door de herinnering aan Christus’ kruis. Niet als vlucht of onderdrukking, maar als een vorm van contemplatieve overgave.
“Denk aan Christus gekruisigd”: Dit is geen oppervlakkige herinnering, maar een uitnodiging tot diepe identificatie. Christus’ lijden wordt een spiegel voor ons eigen verdriet, een bron van troost en betekenis.
“En zwijg”: De stilte hier is geen passiviteit, maar een actieve keuze. Het is het loslaten van verzet, oordeel, en zelfbeklag. In de stilte kan Gods aanwezigheid dieper doordringen.
Johannes leert ons dat het kruis niet alleen een historisch feit is, maar een mystieke plaats van ontmoeting. In het lijden, als we zwijgen en ons hart richten op Christus, kan er iets nieuws geboren worden: vrede, inzicht, overgave.
GEBED
Heer Jezus, Gekruisigde Liefde, Wanneer het leven mij pijn doet, wanneer woorden tekortschieten, herinner mij dan aan Uw kruis
— aan Uw stilte, Uw overgave, Uw liefde. Leer mij zwijgen, niet uit angst, maar uit vertrouwen.
Laat mijn hart rusten in Uw wonden, en mijn ziel ademen in Uw vrede.
Johannes van het Kruis, vriend van de stilte, bid voor mij, dat ik in het lijden niet wegvlucht, maar stil word
— en U ontmoet.
Amen.
++++++++
Verdere uitdieping van dit artikel: thérèse van Lisieux: de kleine weg van liefde en overgave:
Thérèse zou Johannes’ oproep tot stilte niet zien als een kil zwijgen, maar als een liefdevolle overgave. In haar autobiografie Histoire d’une âme schrijft ze:
“Ik heb geleerd alles te aanvaarden, zelfs de meest pijnlijke dingen, als een geschenk van Jezus.”
Voor Thérèse is het lijden een kans om liefde te geven zonder iets terug te verwachten. Haar “kleine weg” is een pad van eenvoud, vertrouwen en verborgen heldendom. In momenten van pijn zou zij zeggen: “Ik kies ervoor om te glimlachen, ook al doet het pijn.”
Verband met Johannes van het Kruis: Beide mystici nodigen uit tot een innerlijke stilte die niet leeg is, maar gevuld met liefde. Johannes richt zich op het kruis als mystieke school van overgave; Thérèse op het hart dat in stilte liefheeft, zelfs in het duister.
Franciscus van Sales: zachtmoedigheid en innerlijke vrede:
Franciscus, meester van de zachtmoedige spiritualiteit, zou Johannes’ woorden aanvullen met zijn diepe geloof in innerlijke rust en vertrouwen. In zijn Philothea schrijft hij:
“Laat je hart niet verontrust worden door tegenslagen. God is daar, zelfs in de storm.”
Zijn spiritualiteit is doordrenkt van geduld, tederheid en vertrouwen. Hij zou zeggen: “Zwijgen is goed, maar zwijgen in vrede is beter.” Voor Franciscus is het kruis geen plek van wanhoop, maar van transformatie door liefdevolle aanvaarding.
Verband met Johannes van het Kruis: Waar Johannes de stilte zoekt in het kruis, nodigt Franciscus uit tot zachtmoedige stilte in het hart, gedragen door Gods nabijheid.
Waar trekt mijn hart vandaag naartoe?
Vandaag voel ik een bijzondere aantrekkingskracht tot Thérèse van Lisieux. Haar eenvoud, haar vermogen om het lijden te omarmen met een glimlach, haar kinderlijke vertrouwen — het past prachtig bij Johannes’ oproep tot zwijgen. Maar Thérèse voegt er iets aan toe: een glimlach in de stilte, een liefdevolle blik naar Christus, zelfs als woorden ontbreken.
Gebed in de geest van Johannes, Thérèse en Franciscus:
Heer Jezus, Gekruisigde Liefde, In de stilte van mijn pijn wil ik U ontmoeten. Zoals Johannes, wil ik zwijgen en kijken naar Uw kruis. Zoals Thérèse, wil ik glimlachen door mijn tranen heen, en U alles geven, zelfs mijn kleinste verdriet. Zoals Franciscus, wil ik mijn hart zacht houden, en vrede vinden in Uw aanwezigheid.
Leer mij de taal van de stilte, waarin liefde spreekt zonder woorden.
Amen.
**********
