Thomas Merton: ik heb in mijn schrijven geprobeerd een monastieke les te leren die ik anders waarschijnlijk niet had kunnen leren…

“Met andere woorden, ik heb in mijn schrijven geprobeerd een monastieke les te leren die ik anders waarschijnlijk niet had kunnen leren: om mijn idee van mezelf los te laten, om mezelf met meer dan een korreltje zout te nemen… In religieuze termen is dit eenvoudigweg een kwestie van het leven accepteren, en alles in het leven als een gave te zien, en er zo min mogelijk aan vast te klampen. Je geeft er iets van aan anderen, als je kunt. Maar men zou in staat moeten zijn om dingen met anderen te delen zonder zich al te veel zorgen te maken over hoe ze het ontvangen, of hoe ze het accepteren. Ga ervan uit dat ze het zullen aannemen, als ze het nodig hebben. En als ze het niet nodig hebben, waarom zouden ze het dan aannemen? Dat is hun zaak. Laat mij aannemen wat van mij is, geef hen hun deel, en ga mijn weg.”

— Thomas Merton

++++++++++++

Deze tekst van Thomas Merton is rijk aan spirituele en psychologische lagen. Laten we hem samen ontleden en verdiepen:

Loslaten van het zelfbeeld:

Merton spreekt over het loslaten van zijn “idee van zichzelf” — een oefening die in monastieke traditie vaak centraal staat. Het gaat hier niet om zelfverloochening in negatieve zin, maar om het loslaten van een gefixeerd, ego-gedreven beeld van wie we denken te zijn. Door “zichzelf met meer dan één korreltje zout te nemen” nodigt hij uit tot nederigheid, humor en relativering.

Dit sluit prachtig aan bij het verlangen naar dagelijkse vernieuwing en het leven in nederigheid. Hoe zou het zijn om vandaag je zelfbeeld even los te laten, en gewoon te zijn?

Het leven als gave:

Merton noemt het leven en alles daarin een gave — iets om te ontvangen, niet te bezitten. Dit is een echo van de christelijke mystiek: niets is van ons, alles is genade. Het “niet vastklampen” is een oefening in innerlijke vrijheid. We mogen ontvangen, delen, en weer loslaten.

Denk aan de woorden van Franciscus van Assisi: “Het is in het geven dat wij ontvangen.” Merton lijkt hier eenzelfde ritme te volgen.

Delen zonder dwang:

Een bijzonder subtiel punt in de tekst is Mertons houding tegenover het delen van inzichten of geloof. Hij pleit voor een vorm van geven die vrij is van controle: je deelt wat je kunt, en laat de ander vrij om het al dan niet te ontvangen. Geen dwang, geen verwachting — enkel beschikbaarheid.

Dit is een diepe les in geestelijke volwassenheid. Het herinnert aan Jezus’ woorden: “Wie oren heeft, laat hij horen.” Niet iedereen zal ontvangen wat jij deelt, en dat is oké.

“Ga mijn weg”:

De slotzin — “Laat mij aannemen wat van mij is, geef hen hun deel, en ga mijn weg” — is een prachtig beeld van innerlijke rust en autonomie. Het is geen onverschilligheid, maar een vertrouwen dat ieder zijn eigen pad heeft. Jij hoeft niet alles te dragen. Je mag gaan.

Misschien is dit ook een uitnodigingvoor ieder van ons: om vandaag jouw weg te gaan, met open handen, een zacht hart, en een heldere geest.

+++++++++++

MEDITATIE – Gebed

Meditatie: Loslaten, Geven, en Vrij Wandelen

Heer, leer mij loslaten.

Niet uit onverschilligheid, maar uit vertrouwen.

Laat mij mijn beelden van mijzelf neerleggen,

zoals bladeren vallen in de herfst — moeiteloos, stil, en op tijd.

Leer mij geven.

Niet om te overtuigen, maar om te delen.

Laat mijn woorden, mijn daden, mijn stilte een uitnodiging zijn — geen verplichting.

Leer mij wandelen.