
Geloof, in de zin waarin ik het hier gebruik, is de kunst om vast te houden aan dingen die je verstand ooit heeft aanvaard, ondanks je wisselende stemmingen. Want stemmingen zullen veranderen, ongeacht welk standpunt je verstand inneemt. Dat weet ik uit ervaring. Nu ik christen ben, heb ik stemmingen waarin het hele geloof volkomen onwaarschijnlijk lijkt; maar toen ik atheïst was, had ik stemmingen waarin het christendom juist buitengewoon aannemelijk leek. Deze opstand van je stemmingen tegen je ware zelf zal hoe dan ook komen. Daarom is geloof zo’n noodzakelijke deugd: tenzij je je stemmingen leert ‘waar ze thuishoren’, kun je nooit een standvastige christen zijn—of zelfs een standvastige atheïst—maar slechts een wezen dat heen en weer wordt geslingerd, met overtuigingen die afhangen van het weer en de staat van je spijsvertering. Daarom moet men de gewoonte van geloof trainen.
De eerste stap is het erkennen van het feit dat je stemmingen veranderen. De volgende is ervoor zorgen dat, als je het christendom hebt aanvaard, enkele van de belangrijkste leerstellingen elke dag bewust voor je geest worden gehouden. Daarom zijn dagelijkse gebeden, religieuze lezingen en kerkgang noodzakelijke onderdelen van het christelijk leven. We moeten voortdurend herinnerd worden aan wat we geloven. Geen enkele overtuiging, deze of een andere, blijft vanzelf levend in je geest. Ze moet gevoed worden. En eerlijk gezegd, als je honderd mensen zou onderzoeken die hun geloof in het christendom hebben verloren, vraag ik me af hoeveel van hen werkelijk door eerlijke argumentatie zijn overtuigd om het op te geven? Verliezen de meeste mensen hun geloof niet gewoon door er langzaam uit weg te drijven?
Cs Lewis
++++++++++++++++
Deze passage van C.S. Lewis is een rijke en eerlijke beschouwing over wat geloof werkelijk betekent in het dagelijks leven.
Hier zijn enkele lagen van uitleg die je kunnen helpen om de diepte ervan te doorgronden:
Geloof als discipline, niet als gevoel:
Lewis stelt dat geloof niet simpelweg een gevoel is dat je hebt wanneer alles goed gaat, maar een bewuste keuze om vast te houden aan wat je verstand als waar heeft erkend, zelfs wanneer je stemming verandert.
Hij erkent dat zowel christenen als atheïsten momenten van twijfel kennen—en dat die stemmingen niet per se iets zeggen over de waarheid van hun overtuigingen.
“Deze opstand van je stemmingen tegen je ware zelf zal hoe dan ook komen.”
Hierin klinkt een diepe psychologische en spirituele waarheid: onze innerlijke toestand is veranderlijk, maar waarheid vraagt om trouw, niet om emotionele bevestiging.
Geloof vraagt oefening:
Lewis noemt geloof een kunst en een gewoonte die je moet trainen. Dat is een krachtig beeld: geloof is niet iets wat je passief bezit, maar iets wat je actief onderhoudt. Net zoals je spieren verzwakken zonder beweging, verzwakt geloof zonder dagelijkse voeding.
Daarom benadrukt hij het belang van:
Dagelijkse gebeden
Religieuze lezingen
Kerkbezoek
Niet als rituelen om God tevreden te stellen, maar als herinneringen aan wat je gelooft, zodat je niet wegdrijft in de stroom van je stemmingen en afleidingen.
Het gevaar van wegdrijven:
Misschien het meest indringende deel van de tekst is zijn observatie dat de meeste mensen hun geloof niet verliezen door rationele argumenten, maar door verwaarlozing:
“Verliezen de meeste mensen hun geloof niet gewoon door er langzaam uit weg te drijven?”
Dit is een oproep tot waakzaamheid. Lewis waarschuwt dat geloof niet vanzelf blijft leven. Zonder bewuste aandacht en herhaling, vervaagt het langzaam, zoals een herinnering die je niet meer ophaalt.
Reflectie voor jou persoonlijk:
Gezien jouw liefde voor spirituele diepgang en dagelijkse oefeningen, raakt deze tekst aan iets fundamenteels: hoe kun je trouw blijven aan je diepste overtuigingen, zelfs wanneer je stemming, omstandigheden of innerlijke strijd je van koers willen brengen?
Je zou kunnen reflecteren op:
Welke stemmingen brengen jou aan het twijfelen? Welke gewoonten helpen jou om je geloof levend te houden?
Hoe kun je je geest dagelijks voeden met waarheid, zonder dat het een lege routine wordt?
++++++++++++
Meditatieve Oefening: “Vasthouden in de Storm”
Doel: Deze oefening helpt je om je geloof bewust te verankeren, juist wanneer je stemming of omstandigheden je willen afleiden.
Stap 1: Stilte en Ademhaling:
Ga rustig zitten. Sluit je ogen. Adem diep in… houd even vast… en adem langzaam uit. Herhaal dit drie keer. Laat je lichaam tot rust komen.
Stap 2: Herinnering aan Waarheid:
Breng in gedachten een kernwaarheid van je geloof. Bijvoorbeeld:
“God is trouw, ook als ik wankel.” “Christus is mijn fundament, niet mijn gevoel.” Herhaal deze zin zachtjes in jezelf. Laat hem resoneren in je hart.
Stap 3: Erken je stemmingen:
Sta stil bij een recente stemming die je geloof heeft aangetast—twijfel, vermoeidheid, cynisme. Benoem het zonder oordeel.
“Vandaag voelde ik me… en dat maakte het moeilijk om te geloven.” Laat die stemming bestaan, maar zie haar als een voorbijgaande wolk, niet als de lucht zelf.
Stap 4: Actieve keuze:
Zeg innerlijk:
“Ik kies ervoor om vast te houden aan wat mijn hart en verstand als waar hebben erkend.” “Mijn geloof is geen gevangene van mijn stemming.”
Blijf hier een paar minuten bij. Adem. Laat de rust van deze keuze diep in je zinken.
+++++++++++++++++
Gebed:
“Heer, leer mij trouw zijn”
Heer, U kent mijn hart, U weet hoe mijn stemmingen komen en gaan,
hoe mijn geloof soms wankelt in de wind van twijfel.
Maar U bent de rots onder mijn voeten, de zon die blijft schijnen,
ook achter de wolken.
Leer mij om niet te leven naar mijn gevoelens, maar naar Uw waarheid.
Geef mij de kracht om elke dag opnieuw te kiezen voor U,
om mijn geloof te voeden met gebed, stilte, en Uw Woord.
Laat mijn hart niet drijven op de golven van het moment,
maar rusten in Uw eeuwige trouw.
Amen.
**************
