“Ga niet rondvragen hoeveel je hebt, maar

wie je bent.

Ware gelukzaligheid bestaat niet in veel

bezitten, maar in tevreden zijn met

weinig.”

St.Augustinus-

+++++++++++++

Sint-Augustinus (354–430), een van de invloedrijkste kerkvaders van het Westen, ontwikkelde een diepgaande christelijke filosofie die eeuwenlang het denken heeft gevormd.

Hier zijn zijn belangrijkste kernideeën:

1.Innerlijke zoektocht en zelfkennis: Augustinus benadrukte dat ware kennis begint bij zelfreflectie: “Keer terug naar jezelf; in het innerlijk van de mens woont de waarheid.” Zijn beroemde werk Confessiones is een spirituele autobiografie waarin hij zijn innerlijke strijd en bekering beschrijft.

2.Genade en de rol van God:

Hij stelde dat de mens door de erfzonde geneigd is tot het kwaad en niet uit eigen kracht verlost kan worden. Alleen door Gods genade kan men tot geloof en verlossing komen. Dit idee beïnvloedde later het denken van o.a. Maarten Luther.

3. Liefde als hoogste goed

Augustinus maakte onderscheid tussen:

Caritas (goddelijke liefde): gericht op het eeuwige en het goede.

Cupiditas (begeerte): gericht op het tijdelijke en het aardse.

Ware gelukzaligheid ligt in het liefhebben van God boven alles.

3.De aard van het kwaad:

Hij zag kwaad niet als een zelfstandig iets, maar als een afwezigheid van goed—een ‘privatio boni’.  Dit idee hielp het christendom afstand te nemen van dualistische stromingen zoals het manicheïsme.

5. De Stad van God vs. de Stad der Mensen:

In De civitate Dei (Stad van God) beschrijft hij twee “steden”:

De Stad van God: gebouwd op liefde tot God.

De Stad der Mensen: gebouwd op liefde tot zichzelf.

Geschiedenis is volgens hem een strijd tussen deze twee, die pas eindigt bij het Laatste Oordeel.

6. De rol van de Kerk.

Hij zag de Kerk als een moeder en gids voor gelovigen.  De sacramenten, vooral de doop, zijn essentieel voor het ontvangen van genade. Augustinus’ denken is een brug tussen de klassieke filosofie (zoals Plato) en het christendom. Zijn ideeën blijven tot vandaag relevant in theologie, ethiek en zelfs psychologie.

+++++++

Augustinus’ visie op liefde is diepgaand, spiritueel én verrassend actueel. Hij zag liefde niet als een vluchtige emotie, maar als een kracht die het menselijk handelen richting geeft en verbindt met het goddelijke.

1. “Bemin, en doe dan wat je wilt”:

Dit beroemde citaat van Augustinus vat zijn visie kernachtig samen:

“Wil je zwijgen, zwijg uit liefde.

Wil je spreken, spreek uit liefde.

Wil je corrigeren, doe het uit liefde.

Wil je vergeven, vergeef uit liefde.

Draag de bron van liefde in je hart,

want uit liefde kan alleen het goede voortkomen.”

Voor Augustinus is liefde de maatstaf van alle handelen. Als je werkelijk liefhebt, dan zal wat je doet goed zijn.

Maar hij waarschuwt ook: echte liefde is geen oppervlakkige emotie, maar een authentieke, welwillende gerichtheid op het welzijn van de ander.

2. Liefde als richtingwijzer van het leven:

Augustinus stelt dat liefde bepaalt wie je bent: “Zoals iemand bemint, zo is hij ook.” Je liefde onthult je diepste identiteit. Liefde is dus niet alleen een gevoel, maar een existentiële keuze die je leven vormgeeft.

3. Liefde tot de medemens = liefde tot God:

In zijn preken over de Eerste brief van Johannes ontdekt Augustinus een nieuwe diepte: Liefde tot de medemens is niet slechts een voorbereiding op de liefde tot God, maar een volwaardige uitdrukking ervan. “God is liefde” betekent dat elke oprechte liefde een ontmoeting met God is.

4. Liefde is geen consumptie:

Augustinus maakt een scherp onderscheid:

Van voedsel houden we om het te verbruiken. Maar van mensen houden we niet als van verbruiksgoederen. Liefde is geen bezit, maar welwillendheid en vriendschap.

5. Liefde als heilig verlangen:

Hij noemt het christelijk leven: “Niets anders dan heilig verlangen.” Liefde is dus ook een verlangen naar het goede, het ware, het goddelijke —een innerlijke beweging die ons overstijgt.

Augustinus’ liefde is dus geen romantische roes, maar een spirituele kracht die ons verbindt met de ander én met God.

https://www.augustiniana.be/public/?p=751

https://www.augustijnen.nl/C46-Augustinus-over-de-liefde.html

 

**********