Wanneer een mens in de aanwezigheid van God komt, zal hij ontdekken, of hij het nu wil of niet, dat al die dingen die hem zo anders leken te maken dan alle andere mensen van andere tijden, of zelfs van zijn vroegere zelf, van hem afgevallen zijn. Hij is terug waar hij altijd was, waar elke mens altijd is… geen mogelijke complexiteit die we aan ons beeld van het universum kunnen geven kan ons verbergen voor God: er is geen bosje, geen bos, geen jungle dik genoeg om dekking te bieden… in een oogwenk, in een tijd te klein om te meten, en op elke plaats, alles wat lijkt te verdelen van God kan wegvluchten, verdwijnen, ons naakt achterlatend voor Hem, zoals de eerste mens, zoals de enige mens, alsof niets anders dan Hij en ik bestonden. En aangezien het contact niet lang vermeden kan worden en aangezien het betekent ofwel gelukzaligheid of verschrikking, is de taak van het leven om te leren het leuk te vinden. Dat is het eerste en grootste gebod.
C.S.Lewis.
++++++++++++++
Verdere verduidelijking van de belanngrijkste teksten uit het citaat:
- Confrontatie met God
Oorsprong: In de joods-christelijke traditie is het idee van een directe ontmoeting met God diep verankerd. Denk aan Mozes bij de brandende braamstruik of Jesaja in de tempel.
Middeleeuwse mystiek: Mystici zoals Hadewijch en Ruusbroec beschreven deze confrontatie als een moment van totale ontbloting van het ego, waarin de ziel zich overgeeft aan het goddelijke.
Moderne theologie: Denkers als Karl Barth en Rudolf Otto benadrukten de “ontzagwekkende” ervaring van het goddelijke als iets dat de mens overstijgt en confronteert.
- Universele menselijke kwetsbaarheid
Bijbelse wortels: Genesis toont de mens als “beeld van God”, maar ook als kwetsbaar en feilbaar wezen. Denk aan Adam en Eva, Job, en de Psalmen.
jVerlichting en mensenrechten: Na de gruwelen van de Tweede Wereldoorlog werd de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens opgesteld in 1948, waarin de kwetsbaarheid van de mens centraal staat als reden voor bescherming5.
Moderne spiritualiteit: In hedendaagse hulpverlening en filosofie wordt kwetsbaarheid vaak gezien als bron van verbinding en authenticiteit.
- Transcendentie van tijd en ruimte
Filosofische traditie: Denkers als Kant, Husserl en Heidegger onderzochten hoe de mens zich verhoudt tot het “transcendente” — dat wat buiten tijd en ruimte ligt.
Mystieke ervaring: In de christelijke mystiek (bv. bij Meister Eckhart of Teresa van Ávila) wordt transcendentie beleefd als een moment waarin de ziel zich losmaakt van de wereld en één wordt met God7.
Moderne interpretaties: Filosofen als Levinas en Dürkheim benadrukken dat transcendentie ook plaatsvindt in de ontmoeting met de Ander of in diepe innerlijke stilte.
- Verlangen naar verbondenheid of afwijzing
Bijbelse context: De mens wordt in Genesis als relationeel wezen geschapen — “Het is niet goed dat de mens alleen is.” Verbondenheid is een kernwaarde.
- Romantiek en existentiële filosofie:
6. In de 19e eeuw werd het verlangen naar verbondenheid gezien als een drijvende kracht achter menselijke zingeving (denk aan Kierkegaard of Buber).
7. Postmoderne reflectie:
Hedendaagse denkers zoals Martha Nussbaum en David Brooks benadrukken verbondenheid als essentieel voor identiteit en gemeenschap9.
8. Levensdoel als voorbereiding op het goddelijke:
Christelijke theologie: Volgens Augustinus en Thomas van Aquino is het hoogste doel van het leven de vereniging met God. Het leven is een voorbereiding op de eeuwige gemeenschap met Hem10.
9. Mystieke traditie:
Hadewijch en Ruusbroec zagen het leven als een pelgrimstocht waarin de ziel zich zuivert en rijpt voor de goddelijke ontmoeting.
10. Moderne spiritualiteit:
In hedendaagse geloofsbeleving wordt het levensdoel vaak gezien als het ontwikkelen van liefde, compassie en dienstbaarheid — als voorbereiding op het transcendente.
—————–
christelijkeinformatiebron 