Heiligenleven

De heiligen Cosmas en Damianus

st. Cosmas et Damian

Moge u worden verheerlijkt, o Heer,
door de eerbiedwaardige nagedachtenis van uw heiligen
Cosmas en Damian, voor welke
voorzienigheid u
hen eeuwigdurende glorie hebt verleend,
en ons uw niet aflatende hulp “

Heiligen COSMAS EN DAMIANUS, Martelaren

De heiligen Cosmas en Damianus waren een tweeling, geboren in Arabië, en beoefenden de kunst van het genezen in de zeehaven Ægea, nu Ayash (Ajass), aan de Golf van Iskanderun in Cilicië, Klein-Azië, en bereikten een grote reputatie. Ze accepteerden geen loon voor hun diensten en werden daarom anargyroi genoemd, “de zilverloze”. Zo brachten ze velen tot het katholieke geloof.

Toen de vervolging van Diocletianus begon, liet de prefect Lysias Cosmas en Damianus arresteren en beval hen zich terug te trekken. Ze bleven constant onder marteling, leden op wonderbaarlijke wijze geen verwondingen door water, vuur, lucht, noch aan het kruis, en werden uiteindelijk onthoofd met het zwaard.

Hun drie broers, Anthimus, Leontius en Euprepius stierven als martelaren met hen. De executie vond plaats op 27 september, waarschijnlijk in het jaar 287. Later ontstonden er een aantal fabels over hen, deels verbonden met hun relikwieën. De overblijfselen van de martelaren werden begraven in de stad Cyrus in Syrië; keizer Justinianus I (527-565) herstelde de stad weelderig ter ere van hen.

Na genezen te zijn van een gevaarlijke ziekte op voorspraak van Cosmas en Damianus, herbouwde en versierde Justinianus, uit dankbaarheid voor hun hulp, hun kerk in Constantinopel, en het werd een gevierd bedevaartsoord.
In Rome bouwde paus Felix IV (526-530) een kerk ter ere van hen, waarvan de mozaïeken nog steeds tot de meest waardevolle kunstresten van de stad behoren.

De Griekse Kerk viert het feest van de heiligen Cosmas en Damianus op 1 juli, 17 oktober en 1 november en vereert drie paren heiligen met dezelfde naam en belijdenis. Cosmas en Damian worden beschouwd als de beschermheren van artsen en chirurgen en worden soms afgebeeld met medische emblemen. Ze worden aangeroepen in liturgie en in de Litanie van de Heiligen.

Heiligen KOSMAS EN DAMIANUS, BID VOOR ONS!

Bron : Acta SS., 27 sept.; SCHLEYER in Kirchenlex.; ALOIS, Het leven en werk van de heilige Cosmas en Damianus, beschermheren van de artsen (Wenen, 1876); DEUBNER, Kosmas en Damian (Leipzig, 1907)

Vertaling : Kris Biesbroeck