Lazarus en de rijke man: Homilie voor de 20e zondag na Pinksteren
Homilie

Lazarus : Rila monasterie Bulgarije

St. Luke 16: 19-31 Ik wed dat ieder van ons een aantal beroemde mensen kan noemen die beroemd lijken te zijn, vooral omdat ze beroemd zijn. Sommige mensen maken het nieuws simpelweg door te zijn wie ze zijn om redenen die ons te boven gaan. Om welke reden dan ook, de namen van beroemdheden zijn altijd bekend. Maar het is niet hetzelfde voor de nederigen en armen, voor mensen die op straat of in hutjes leven en die niet weten waar hun volgende maaltijd vandaan zal komen. Honderden miljoenen kinderen in de ontwikkelingslanden hebben vandaag de dag geen veilig drinkwater, voldoende onderdak of gezondheidsdiensten. Velen van hen eindigen als de arme man in de evangelieles van vandaag, wanhopig bedelend buiten het huis van een rijk persoon, om vervolgens te worden genegeerd en te sterven zonder enig menselijk comfort. De namen van degenen die dergelijke levens leiden, zijn zelden bekend of vastgelegd. De namen worden, net als de mensen, meestal als onbelangrijk beschouwd en halen zelden het nieuws. Hoe schokkend is het dan dat onze evangelietekst ons de naam van de arme bedelaar Lazarus geeft, maar de naam van de rijke man weglaat. Dit detail laat ons zien dat Gods koninkrijk niet is als wereldse koninkrijken, niet als de menselijke samenleving zoals wij die kennen. Want het soort rijkdom dat mensen beroemd maakt in dit leven telt voor niets in het volgende. En het soort nederigheid, het soort volledig vertrouwen in God dat de armsten van de armen in de beste positie verkeren om te hebben, telt voor weinig in de wereld van vandaag;

toch is het alleen door dat soort nederig vertrouwen dat iemand het koninkrijk van God zal binnengaan. Nee, het gaat er niet om dat de rijken verdoemd zullen worden en de armen gezegend zullen worden. In plaats daarvan is het dat er sterke en diepe verleidingen zijn die verband houden met rijkdom, bezittingen en succes in deze wereld. Want als we onszelf, onze rijkdommen en onze status meer liefhebben dan God en de naaste, ongeacht hoeveel of weinig we hebben, zullen we onszelf buiten het koninkrijk sluiten. De naam Lazarus betekent “Iemand die geholpen is”, en degenen wiens ellendige levensomstandigheden hen niet aanmoedigen om op geld, macht of succes te vertrouwen, bevinden zich in een goede positie om te leren dat hun hulp in de Heer is, in Zijn barmhartigheid en liefde. De rijke man heeft die les echter nooit geleerd. Hij droeg alleen schandalig dure kleren en had elke dag een groot feest. Hij moet geweten hebben van de arme bedelaar Lazarus. Hij stapte waarschijnlijk over of om hem heen elke keer als hij zijn huis in of uit ging. Hier lag een wanhopig arme man op de grond, wiens enige troost de zwerfhonden waren die zijn open zweren zouden likken. Het enige wat Lazarus wilde waren de kruimels die van de tafel van de man vielen, je zou kunnen zeggen zijn afval. Maar de rijke man was zo hebzuchtig en onachteloos dat hij hem blijkbaar zelfs dat ontkende. Onze Heer is heel duidelijk over de gevolgen van zo’n leven. Deze man toonde geen genade; hij toonde geen liefde voor zijn ellendige naaste. Bijgevolg sneed hij zich af van de barmhartigheid en liefde van God. Heel anders dan deze egoïstische man waren de heiligen die we donderdag herdachten, de Heilige Onmercenas Genezers Cosmas en Damianus. Ze gebruikten het geld dat ze van hun ouders erfden om gratis medische zorg te verlenen aan zieken en behoeftigen. Stel je voor: artsen die betaling weigerden. God werkte vele wonderen door hen heen, want zij werden kanalen van de barmhartigheid en liefde van de Heer voor degenen met wie de Heer Zich identificeerde: de zieken, de zwakken, de vreemdeling, “de minste van deze mijn broeders”. De beroemde woorden van Paulus over de liefde in 1 Korintiërs 13 werden door deze grote heiligen beleefd. We herinneren ons hen juist vanwege hun liefde. De Heer zei dat de grootste geboden zijn om God lief te hebben met heel ons hart, onze ziel en onze kracht en onze naasten als onszelf. En welk groter teken van liefde is er dan geduldig en onbaatzuchtig om de pijn van anderen te verzachten, om hun lasten te verlichten, om hun lichaam te genezen en hen weer gezond te maken. Nee, deze mannen hebben niet de eer voor hun werk op zich geducht of gedacht dat ze op eigen kracht genas. In plaats daarvan werd hun leven veranderd door de helende energieën van de Heilige Geest; ze werden kanalen van Gods barmhartigheid voor lijdende, wanhopige mensen. De heiligen Cosmas en Damianus waren totaal anders dan de rijke man die Lazarus negeerde. Ze zouden hem gratis hun beste zorg hebben gegeven en al het mogelijke hebben gedaan om hem weer gezond te maken. Hun onbaatzuchtige liefde voor Lazarus zou een icoon van het Koninkrijk van God zijn geweest waarin degenen die nederig op de Heer wachten niet teleurgesteld zullen worden. Maar we moeten verder gaan dan alleen het prijzen van de nagedachtenis van de HH. Cosmas en Damianus. We moeten hen niet alleen met onze woorden vereren, maar ook met onze daden; namelijk door in hun voetsporen te treden voor de Lazarussen van onze wereld en of ons leven. Nee, we zijn niet allemaal geroepen om arts te worden; we zijn niet allemaal geroepen om alles weg te geven aan de armen. Maar we zijn allemaal geroepen om de onbaatzuchtige liefde uit te leven die Jezus Christus de wereld heeft gebracht, de liefde die geduldig en vriendelijk is en vrij van afgunst; die zich verheugt in de waarheid en alle dingen verdraagt voor het heil van de wereld. Dat soort liefde faalt nooit, want het heeft de dood overwonnen door de kruisiging en glorieuze opstanding van onze Heer. Zo’n liefde is geen gevoel, geen emotie of een gevoel. Het is een toewijding, een offer, een offer van onszelf aan God in dienst van de levende iconen van Christus die we elke dag tegenkomen, namelijk ieder mens met wie we in contact komen. In tegenstelling tot de rijke man in de gelijkenis, moeten we niet zo gefixeerd zijn op onszelf dat we de behoeften van anderen negeren. Niemand van ons is rijk en beroemd in de wereld, maar we hebben allemaal de mogelijkheid om op zijn minst de kruimels die van onze tafels vallen te delen met degenen die er honger naar hebben. Terwijl we ons voorbereiden op de kerststal of adventsvasten, moeten we van plan zijn om het geld dat we besparen door een nederig dieet te eten te geven aan degenen die niet over de basisbehoeften van het leven beschikken. Dat is wat we als parochie doen via de collecte “Voedsel voor hongerige mensen” tijdens de vastentijd. Blijf op de hoogte voor details over een voedselrit voor Thanksgiving en voor onze plannen om een behoeftige familie met Kerstmis te helpen. Denk ook aan de kruimels, de kleine beetjes tijd en energie, die we allemaal kunnen geven: aan de zieken en eenzamen die bezoek nodig hebben of op zijn minst een briefje of een telefoontje; aan verwaarloosde kinderen die docenten en mentoren nodig hebben; aan zwangere vrouwen in moeilijke situaties die onze steun nodig hebben om hen te helpen hun baby’s te verwelkomen; en aan de talloze andere mensen in onze eigen buurten die Gods zegen in hun leven nodig hebben op een tastbare, praktische manier. De harde waarheid is dat, als we ons leven en onze zegeningen niet op de een of andere manier met anderen delen, we net zo zullen worden als de rijke man die te veel in de greep was van zijn eigen plezier om zich zorgen te maken over de arme Lazarus. We weten waar dat pad naartoe leidt. Het goede nieuws is dat de heiligen Cosmas en Damiaan ons een betere weg hebben gewezen, de weg van onze Heer, die voor ons openstaat in elke generatie, in elke levenswandel, ongeacht hoe rijk of arm we zijn. Want het geld en de macht van de wereld zullen vervagen; ze houden geen stand. Er is maar één ding dat bekduurt, en dat is de onbaatzuchtige liefde van onze Heer, God en Verlosser Jezus Christus Die zonde en dood heeft overwonnen. En we hebben allemaal gaven en vermogens die kanalen van Zijn zegen en barmhartigheid kunnen worden voor een wereld van mensen als Lazarus, of hun wonden nu fysiek, geestelijk of emotioneel zijn. Natuurlijk hoeven we de wereld niet te redden; Christus heeft dat al gedaan. We moeten gewoon trouw zijn: onze Heiland vertrouwen, geloven en volgen in hoe we anderen behandelen. Hij wendde niemand met lege handen af en wij ook niet. Als we Zijn barmhartigheid en liefde voor onszelf opeisen, moeten we ze laten zien aan allen die Zijn beeld en gelijkenis dragen. Laten we christenen zijn, niet alleen in naam, maar ook in hoe we leven, zelfs als het onhandig is. Dan zullen we levende iconen worden van de verlossing die Jezus Christus heeft gebracht in een wereld van zonde en dood, en de Lazarussen van de wereld zullen weten dat ook zij de kinderen van God zijn. En samen met hen zullen we allemaal delen in de barmhartigheid van een Heer die de doden op wekt, de zieken geneest, de hongerigen voedt en zelfs de meest ellendige mensen tot Zijn gezegende zonen en dochters maakt.

Lees verder “”