Een interview met ouderling Sophrony over Sint Silouan de Athoniet (1 van 4)

Ouderling Sophrony (staand) met de heilige Silouan (zittend) ouderling Sophrony (+ 1993) beschouwde het als zijn grootste zegen van God omdat hij de heilige Silouan had ontmoet en had leren kennen (+ 1938). In het onderstaande interview, dat werd gedaan, lijkt het kort na de heiligverklaring van de heilige Silouan, de theoloog van het ongecreëerde licht, ouderling Sophrony, analyseert met unieke diepte en helderheid de centrale punten van de leringen van Sint Silouan. Ouderling Sophrony: Zoals een Griekse theoloog schrijft, zijn we gewend om tot de heilige Silouan te bidden als een heilige, maar deze officiële daad van de kerk, van het oecumenisch patriarchaat, geeft ons nu de mogelijkheid om dit niet alleen met ons hart en in het geheim te doen, maar ook openlijk en publiekelijk. En de kerk van uw klooster is gewijd aan St. Silouan? Ouderling Sophrony: Het is de eerste, ja! [hij lacht vrolijk]. Het is nog niet voltooid, maar het grootste deel is al gedaan. We wachten op het patriarchaat om ons een metropoliet van de troon te sturen om het in te wijden, of zelfs als de patriarch zelf wil komen, omdat velen Silouan zo liefhebben, dat de patriarch in zijn paas boodschap verwees naar de woorden van de Ouderling: “Houd je geest in de Hades, en wanhoop niet!” Nu is hij bekend. Want als hij zelf niet reageerde op een groot aantal mensen die tot hem baden, dan zou zijn nummering onder de heiligen niet zijn bereikt. Vaak presenteerde hij zich als bemiddelaar en mensen waren altijd verbaasd over de snelheid waarmee hun gebeden werden verhoord. Heb je een voorbeeld? Ouderling Sophrony: Je weet dat we er veel hebben, maar nu weet ik niet hoe ik ze moet opnemen. We moeten deze mensen vragen om ons te schrijven, want als we het doen, kunnen we verhalen verzinnen. Maar heb je getuigenissen van de bemiddeling van Sint Silouan? Ouderling Sophrony: Ik ben niets! Misschien in de zin dat iets onmogelijks, zoals de oprichting van een klooster, werkelijkheid werd. Is het vandaag mogelijk om een klooster te vestigen? De aarde produceert geen kloosters meer! Mensen zijn niet zo positief geneigd tot deze levensstijl. Ik weet het niet… de strijd is erg groot … het was moeilijk … We hadden nauwelijks iets. We aten aardappelen en brandnetels. En nu zijn we uitgeput. Dit is geen klacht, maar dit klooster werd ons niet zonder vele beproevingen gegeven. En de basis van dit klooster is hij, Silouan. En God stond je toe om tot nu toe te leven, om de vreugde van de heiligverklaring van je geestelijke vader te voelen! Ouderling Sophrony: Volgens artsen had ik niet moeten leven. Al een tijdje had mijn lichaam in de aarde moeten uiteenvallen. Weet je, de Daad van zijn verheffing onder de heiligen benadrukt zeer belangrijke punten: het spreekt over zijn “apostolische en profetische leringen” en het geeft het bevel “in de Heilige Geest” om hem deze heilige eer toe te schrijven, of in de exacte uitdrukking, “we spoorden aan in de Heilige Geest.” Om hem elk jaar te herdenken?

Ouderling Sophrony: Ja, ze gebruiken deze uitdrukking in de officiële wet. Het is een zeer belangrijke uitdrukking. vader Maxime Gimenez, uit Chevetogne, schreef in het Irenikon dat de woorden die Christus Silouan gaf veel mensen op een positieve en heilmakende manier ten goede kwam. Hij merkt dit op in zijn recensie van mijn boek We Shall See Him As He Is. Ben je schandalig of niet? Met deze titel? Nee! Ouderling Sophrony: Deze titel werd gegeven door Vader Symeon, niet door mij. Maar het probleem is dat we allemaal het verlangen hebben, net als Mozes, om God te zien zoals Hij is! Het is volkomen natuurlijk, en in dit boek geef ik de mening weer dat we hierin niet kunnen slagen tenzij we in overeenstemming met de geboden leven, omdat de geboden van Christus niet kunnen verschillen van de essentie van God Zelf. Begrijp je? In het vijfde hoofdstuk van het Evangelie van Matteüs schrijft de evangelist bijvoorbeeld: “Je hebt gehoord er gezegd is… Ik zeg u….” “Je hebt gehoord dat er gezegd werd, hou van je naaste en haat je vijanden. Ik zeg u: heb uw vijanden lief en bid voor hen die u vervolgen.” En verder: “Zegen hen die jullie vervloeken,” enz. “Wees volmaakt, zoals uw Vader die in de hemelen is volmaakt is.” Hoe is dit mogelijk? Ouderling Sophrony: Als het niet mogelijk was, zou het niet in de Heilige Schrift worden gepresenteerd. Maar op dit punt is het goed om theologisch te begrijpen, wat is het verschil tussen vergoddelijkte mensen en God Zelf. Het is belangrijk! Door vergoddelijking ontvangt de mens, de inhoud van het leven van God, maar door genade en niet door het te scheppen. Wat betekent ‘creëren’? We zeggen in het Symbolum van Geloof: “Schepper van hemel en aarde”, toch blijven we schepselen. We kunnen God niet zijn omdat we geen “scheppers” zijn… Maar goden bij gratie! Ouderling Sophrony: Volgens genade! Dat wil gezegd, we kunnen communiceren met goddelijk leven en het wordt gegeven door genade, hoewel we geschapen wezens blijven. We worden geen scheppers van deze wereld. We nemen deel aan goddelijk leven door genade en zelfs met gelijkenis, maar we creëren het niet. Sint Silouan liet ons zeer rijk theologisch materiaal na. Er zijn kwesties in de theologie van Silouan die niemand in het verleden op dezelfde manier heeft vastgelegd. bijvoorbeeld? Ouderling Sophrony: Hij zegt dat er twee vormen van nederigheid zijn: de ene is ascetische nederigheid door bekering (“Ik ben de ergste van allemaal”), en de andere is de goddelijke nederigheid van Christus. Dat wil zeggen, hij beschrijft de aard van God die niet kan worden beschreven. Ik ben dit onderscheid tussen ascetische nederigheid en de nederigheid die aan God wordt toegeschreven als onderdeel van Zijn karakter nooit tegengekomen. Een ander voorbeeld: Niemand kan de hele schepping liefhebben en bidden voor de hele schepping, tenzij het in de Heilige Geest gebeurt. En bidden voor iemands vijanden is een kenmerk van hen die drager zijn van de Heilige Geest. Daarom zegt hij dat degenen die hun vijanden niet liefhebben God nog niet kennen zoals wij Hem zouden moeten kennen. Let op dit punt. Waarom drukt hij het zo uit? Er is niets vergelijkbaars aan in een patristische tekst. Het is zeker dat de heilige Silouan een heilige was die in het koor is ingeschreven, in de traditie van de grote geestelijke orthodoxe vaders, maar hij leefde en drukte wat hij op een volledig originele manier ervoer. Bovendien schrijft hij hier met heel eenvoudige woorden heel diep over. Wat u hierover zegt, is zeer belangrijk en zeer verhelderend. Ouderling Sophrony: Wat opmerkelijk is, is dat hij hier op een volkomen natuurlijke manier over spreekt. Waar komt dit vandaan? Vanaf de verschijning van Christus in het begin van zijn leven! In het begin van zijn kloosterleven, toen hij na een beproeving zijn eeuwige verlies zag, gedurende een uur. Hij ging naar de kerk en bood deze woorden aan: “Heer Jezus Christus, heb genade met mij!” En Christus verscheen aan hem alsof Hij tot de Levenden behoorde. goed! Ik heb nooit getwijfeld aan de waarheid van deze verschijning van Christus aan Silouan. waarom? Omdat hij een eenvoudige man was, een soldaat, toch? Onmiddellijk nadat hij zijn militaire dienst had voltooid, ging hij naar de Heilige Berg en zag dit! Maar waar is het bewijs dat dit waar is? Daarin begon hij met zijn hele wezen voor de hele wereld te bidden! Als deze man, die zo simpel was, op deze manier begon te bidden, wat betekent dit dan? Wat is het bewijs dat hij echt aan het bidden was? Door zijn tranen, met zijn hele wezen, zou hij bidden voor de redding van de wereld. Deze liefde, dit mededogen voor de wereld, kan het een verklaring zijn van de verschijning van de Levende Christus? Ouderling Sophrony: Het betekent dat Christus werkelijk aan hem verscheen en dat hij Hem herkende in de Heilige Geest, zoals hij zelf beschrijft, dat de Geest in zijn hele wezen was: in zijn geest, in zijn ‘nous’, in zijn intellect, in zijn hart, in zijn lichaam. Waarom bad hij daarna: “Heer, moge de hele wereld u kennen door de Heilige Geest?” Waar komt dit gebed vandaan? Het was het resultaat, de vrucht, van dit uiterlijk. Het was een moment zo krachtig, zoals hij schrijft, dat als het werd verlengd, hij niet in leven zou zijn gebleven. Maar het vuur van de Heilige Geest vulde hem het meest volledig. Vandaar dat zijn ideeën over de nederigheid van Christus, zijn gebeden voor de hele wereld, het gevolg waren van deze authentieke verschijning van Christus voor hem. We kunnen dit beoordelen door het resultaat. Ik wil ook zeggen dat het een uitzonderlijk geval is dat hij over deze dingen sprak als een apostolische theoloog, zoals Johannes de Theoloog sprak. Theologie was de staat van zijn wezen. Geen academische kennis. Als je echter het boek van Saint Silouan the Athonite aandachtig leest, zul je zien dat het een theologisch boek is met zeer eenvoudige uitdrukkingen. Ik heb er nooit aan getwijfeld dat hij Christus in de Heilige Geest zag, in Zijn Goddelijkheid, omdat Hij zegt dat wanneer zo’n licht verschijnt, we Hem niet anders kunnen erkennen dan als God. Zoals de apostel Paulus op weg naar Damascus. Ik zeg u dit, om uw aandacht te vestigen op een paar essentiële punten, van zeer groot belang, van een theologie die echt evangelisch is, net zoals Johannes de Theoloog in volkomen eenvoudige woorden schrijft. Het is dat wat ik noem: theologie als gebed, of als de inhoud van gebed en als de toestand van ons hart. Het meest voor de hand liggende voorbeeld van deze theologie zijn de epistels van Johannes de Theoloog. Theologie als gebed is de Anaphora van de Liturgie, vooral van Basilius de Grote, een zeer korte anaphora met een uitgebreide vorm, en het is niets anders dan theologie, maar we presenteren het als een gebed. Gebed neemt deze vorm aan, theologie neemt deze vorm aan.
Einde deel 1 Vertaling : Kris Biesbroeck
Volgt deel 2