De heilige Ammon de Egyptenaar

De heilige Ammon (Amon‚ Amoen, Ammonas) de Egyptenaar, de grote eremiet van de Nitrische woestijn. Na de dood van zijn ouders werd hij toevertrouwd aan de broer van zijn vader en deze arrangeerde een huwelijk voor de jongen. Toen zij na de bruiloft naar hun slaapvertrek waren gebracht‚ baden zij samen en Ammon las de brief voor van de Apostel aan de Korinthiërs waarin deze zegt dat “zij die een vrouw hebben moeten zijn als waren zij ongehuwd…” (1 Kor. 7: 29). Zij besloten toen hun maagdelijkheid te bewaren en een afgelegen plaats op te zoeken om zich daar te wijden aan het vasten en het gebed.

Zij trokken dus weg uit Alexandrië en bouwden een hutje op de berg Nitria. Spoedig ontdekten zij dat het samenleven toch te veel moeilijkheden opleverde en daarom gingen zij uiteen om elk afzonderlijk het ascetisch leven te leiden. Ondanks zijn jeugd ging er van Ammon zulk een geestelijke kracht uit, dat zich spoedig een groot aantal broeders rond hem verzamelde. Het heersende gebod was de onderlinge liefde. Wanneer er een nieuwe broeder kwam, dan stond Ammon hem zijn eigen cel af met alles wat zich daarin bevond, en ging zelf ergens anders een nieuwe bouwen. Andere broeders brachten de nieuweling in de nacht levensmiddelen of nuttige gebruiksvoorwerpen om hem te doen gevoelen dat hij welkom was. In enkele jaren had zich zo een ware kloosterstad van monniken gevormd. Sommige broeders vonden het te druk worden en zochten grotere afzondering. Ammon besprak dit met de heilige Antonios, toen deze hem een bezoek bracht, en vroeg hem een plaats uit te kiezen. Nadat zij gegeten hadden na het Negende Uur, trokken zij door de woestijn totdat de zon onderging, en op die plek richtten zij een Kruis op. Daar ontstond nu de Cellen-gemeenschap op een afstand van ongeveer 20 km, waar reeds spoedig ongeveer 600 monniken leefden, elk in een eigen cel. (Opgravingen van de laatste jaren hebben aangetoond dat deze grote getallen niet op overdrijving berusten.) Omdat Ammon belast was met het toezicht op deze monnikengemeenschappen, wordt hij in sommige verhalen van het Vadersboek ook “bisschop” genoemd; het is niet duidelijk of hij ook de bisschopswijding ontvangen heeft.
Maar zelfs in deze functie weigerde hij over anderen te oordelen, zelfs al werd er door anderen sterk op aangedrongen dat hij zijn gezag zou doen gelden. Maar wanneer er over iemand geklaagd werd zei hij slechts: “Verdraag ieder ander zoals God jou verdraagt”. En toch had hij geen zachtaardig karakter. Volgens zijn eigen woorden heeft hij in de woestijn jaar in jaar uit God dag en nacht gesmeekt hem de genade te schenken zijn opvliegendheid te overwinnen. God heeft hem inderdaad geholpen, maar het bleef hem altijd de uiterste inspanning kosten. Eerst na tientallen jaren veroverde hij de innerlijke gelijkmoedigheid‚ zodat het scheen of hij het boos-zijn zelfs niet kende.
Toen eens een jonge vrouw die zwanger geraakt was voor hem werd geleid opdat hij haar zou straffen, zegende hij haar met haar ongeboren kind en liet haar linnen doeken geven om haar te helpen in haar armoede. Maar van de monniken eiste hij dat zij hun gedachten geweld zouden aandoen en om Gods wil de eigen verlangens zouden afsnijden. Want dat is “de enge en nauwe weg”, en dan mogen wij tot Christus zeggen: “Zie, wij hebben alles verlaten en zijn U gevolgd”.
Een grote vriendschap verbond Ammon met de heilige Antonios, en zij bezochten elkaar regelmatig. En op grote afstand zag de grote Antonios, die plotseling in extase geraakte terwijl hij met enkele jonge leerlingen aan het spreken was, hoe zijn vriend Ammon opging naar de hemel, begeleid door de zang van een menigte engelen, in het jaar 350.

heiligenlevens voor elke dag.orth Klooster Den Haag