WELKE ZIJN DE UITDAGINGEN VOOR DE KERK OP DE DREMPELVAN HET DERDE MILLENIUM
De Kerk in haar bestaan en in haar tastbare aanwezigheid situeren ten overstaan van de uitdagingen die haar op een directe of een meer indirecte manier vanuit de maatschappij tegemoet komen. Een Kerk, wiens taak het is er- te-zijn voor mens en wereld . Dit is het onderwerp van een uiteenzetting van Michel STAVROU, tijdens het XXIIe Westeuropees orthodox congres te Blankenberge. Michel STAVROU, 46 jaar, is gediplomeerde van de ‘Ecole centrale de Lyon’ en van het Instituut voor orthodoxe theologie te Parijs (Instituut Saint-Serge), waar hij momenteel dogmatische theologie doceert. Hij combineert dit met zijn werk als informaticaingenieur. Hij is tevens mede-secretaris van het comité voor Katholiek-Orthodoxe dialoog in Frankrijk, en toegevoegd directeur aan het Instituut voor Oecumenische studies te Parijs. Hij is gehuwd en vader van een kind. In december 2004 heeft hij zijn doctoraatsthesis verdedigd aan de Sorbonne over het thema ‘La doctrine trinitaire de Nicéphore Blemmydès’. (…)Het tijdperk waarin wij ons heden ten dage bevinden,op de drempel van het derde millenium is er een van grote omwentelingen die te wijten zijn aan de technologische , politieke en economische veranderingen van de laatste tientallen jaren van vorige eeuw. Wij bevinden ons in een onomkeerbaar proces ,namelijk dat van de mondialisering, ondersteund door een revolutie op het gebied van techniek,electronika informatica en op het gebied van netwerken met de exponentiële ontwikkeling van het internet en van de spitstechnologieeën.Door de mondialisering wordt op wereldschaal een soort mega-samenleving geschapen die door allerlei netwerken met elkaar verbonden zijn. De informatica schept een situatie waarbij elke analyst-programmateur met de anderen uit zijn werkomgeving verbonden is door bemiddeling van zijn computer. Het is méér dan een voorstelling welke wij ons hiervan maken, het is een voorbeeld van een leven in een gemondialiseerde wereld waarin wij zijn terechtgekomen. Binnen de context van deze wereldwijde veranderde situatie, stelt zich de vraag naar ons bestaan en dat van de gehele wereld. In onze post-moderne samenleving stelt zich bovendien het probleem van de verwerping van onze overgeërfde waardensystemen en ideologieën die in het verleden zoveel betekenis hadden voor ons . Zo is er onder andere de verwerping door velen van de traditionele religies, die verondersteld worden ouderwets en dogmatisch te zijn. Men constateert binnen het modernisme ook een vermindering van het naïve volksgeloof en het opkomen van een wetenschappelijk humanisme en een sectair laïcisme. Men constateert nochtans binnen onze samenleving een echte spirituele honger, vooral bij mensen beneden de dertig jaar.. Velen gaan dan op zoek naar alternatieve vormen van religie die echter dikwijls een ambigu en bedenkelijk karakter hebben ; (…) De praktijk echter van de traditionele religies stort ineen.
Religie, eucharistie, Kerk,
DE KERK EN HAAR VERHOUDING TOT DE EUCHARISTIE
Tegenover deze situatie van een wezenlijk veranderende wereld en tegenover de crisissen die dergelijke wereld met zich meebrengt, moeten wij om deze het hoofd te kunnen bieden, op de eerste plaats trachten terug te keren dot de eenvoudige vragen : wat betekent de Kerk voor ons ? Wat is de Kerk in wezen ? en wat is haar roeping ? In he
t credo, dat wij gezamenlijk opzeggen tijdens de goddelijke liturgie, zeggen wij over de Kerk : ‘Ik geloof in één,heilige, katholiek en apostolische Kerk’. Daardoor plaatsen wij ons geloof in de Kerk. De Kerk doet zich niet voor als een ‘menselijke’ onderneming, ze is een gave van God, die wij gemeenschappelijk hebben ontvangen en die ons gegeven is door hen die door Hem daartoe waren geroepen.(Dat is de betekenis zelf van het griekse woord ek-kaleô, waarvan het woord Kerk is afgeleid). En hoe schenkt de Kerk ons dit leven in God ? Doorheen de eucharistische bijeenkomst, die in haar liturgie begint met het Woord van God en eindigt met de communie van de Heilige Gaven van brood en wijn, door de Heilige Geest veranderd in het lichaam en bloed van Christus. En dit op vraag van de ganse gemeenschap. Anderzijds wordt de eucharistie altijd gecelebreerd in naam van de plaatselijke bisschop. Daardoor wordt de éénheid beleden met, enerzijds de plaatselijke gemeenschap, en anderzijds met de andere Kerken, zowel ruimtelijk (conciliariteit) als in de tijd (apostolische opvolging). Aldus wordt de katholiciteit van de Kerk daadwerkelijk gerespecteerd. De eenheid en de verscheidenheid worden op deze manier samengesmolten op een concrete plaats, en dit in de volheid van het leven dat wij ontvangen van de Al-hoge (…) De Kerk kan dus concreet worden gedefinieerd als de gemeenschap die samenkomt om de eucharistie te celebreren, met alles wat dit vooronderstelt,en met alles wat daaruit voortvloeit.(….) Dit betekent twee dingen : 1) Door in zijn bestaan te putten uit zijn toekomstig bestaan, smaakt de Kerk reeds op een reële wijze de eerste vruchten van het Koninkrijk. De Eucharistische communio is een voorafbeelding van de bijeenroeping van allen op het laatste oordeel. In het licht van de laatste dagen (eschata), is de Kerk in zijn authentiek bestaan het volk van God, verenigd uit alle natieën, uit alle menselijke condities, uit alle tijden.2) Als zijnde de ‘icoon’ van het Koninkrijk Gods, is de Kerk nog altijd niet de gelijke van haar prototype. Zij onderscheidt zich van het Koninkrijk. Zij draagt als een schat in lemen vaten de realiteit van het Koninkrijk met zich mee (2 Kor.4,7)
DE MISSIONAIRE ROEPING VAN DE KERK
De Kerk is niet enkel goddelijk, zij is God-menselijk. God heeft mensen nodig.’De oogst is wel groot, maar arbeiders zijn er weinig’(Matt.,9,37)
Wij leven slechts door God en voor God opdat de mens zichzelf zou ontplooien en zijn vervulling zou vinden in God. De Kerk is dus niet enkel een bijeenroepen van Gods volk, maar evenzeer is ze het verspreide Godsvolk dat in de wereld de taak heeft om de wereld te ‘verkerkelijken’. Het einde van de liturgische Eucharistie geeft dit duidelijk weer : ‘ Laat ons in vrede heengaan.-In de Naam des Heren’. Dit heengaan is geen post-liturgisch gebeuren, maar maakt integraal deel uit van de eucharistische liturgie. Elk ogenblik van ons bestaan moeten we werken aan de komst van het Rijk Gods. De Heilige Gregorius van Nyssa heeft dit op een schitterende manier verwoord : Zolang mensen hun vervulling nog niet gevonden hebben in Christus, is onze taak als Christen nog niet ten einde. Christus is niet alleen in de menswording gevormd door de Heilige Geest, door een onophoudelijke werkzaamheid in de geschiedenis groeit Zijn lichaam nog voortdurend en verzamelt Hij het als ‘Kerk’.De Kerk, lichaam van Christus is dus een dynamische realiteit, een voortdurend groeien tot aan de laatste dag. Wij verwijzen hier ook naar de bijbelse beeldspraak over de Kerk: Volk van God op weg naar het Koninkrijk ; de Kerk,’Heilige stad’, gebouwd op de hoeksteen die Christus is en die zijn vervulling vindt in de komst van het Koninkrijk Gods (cf.Ef.2,22 ; 1 Kor.3,16)De Kerk als bruid die zich voorbereid op de bruidsgemeenschap met haar hemelse bruid (….)
HET LEVEN VERKERKELIJKEN
Het is in dit licht dat wij de verhouding van de Kerk met de Wereld moeten zien.De Kerk is geroepen om daadwerkelijk goede gist te zijn in het deeg van de wereld, om zo het Koninkrijk God op aarde tot vervulling te brengen. Kerk en wereld liggen in mekaars verlengde. Zoals Christus zichzelf heeft geofferd, zo leeft ook de Kerk die zijn lichaam is, niet voor zichzelf. De Kerk leeft voor de wereld die God geschapen heeft uit zuivere goedheid, en die Hij geschapen heeft om in volle gemeenschap met Hem te treden op het feestmaal van de laatste dagen die het einde betekent van de Geschiedenis .Dit gegeven mogen we nooit vergeten, maar spijtig genoeg vergeten wij het zo dikwijls. Met Patriarch Athenagoras kunnen we zeggen dat :’de Kerk onze moeder is (…), de spil van de geschiedenis en
het hart van de wereld’ , ‘zelfs als de Kerk zijn eigen hart verloochent’, voegt Mgr. Georges Khodr, metropoliet van de Berg-Libanon er scherpzinnig aan toe (….) ‘Het leven verkerkelijken’, dit was het ordewoord van de stichters van het ‘ACER’ (Action chrétienne des étudiants russes – mouvement de jeunesse orthodoxe), om te onderlijnen dat geen enkel dimensie van ons leven mag ontsnappen aan de christianisering.Een christianisering die een gevolg moet zijn van onze gemeenschappelijke deelname aan de eucharistische maaltijd. Terzelfdertijd, wij moeten dit sterk onderlijnen, gaat dit proces van verkerkelijking van ons hart en van de wereld niet vanzelf ; als dit geleid wordt door de Heilige Geest vraagt het ook van ons een actieve medewerking in geduldige ascese en gebed, en dit in een tegendraadse , verscheurde wereld, waar ook wij nog deel van uitmaken. De ascese vertegenwoordigt het innerlijk werken aan onszelf om ons te bevrijden van de fascinerende invloed die de wereld op ons uitoefent, opdat wij geen idolen zouden worden, maar ‘theofanieën’. De Kerk heeft zijn bestaansreden vanuit het komende Rijk ‘dat niet van deze wereld is’(Joh.18,36). Dat maakt, dat de kerk altijd in conflict zal komen met de wereld, zij kan met geen enkele menselijke institutie samenvallen. Wij zijn hier als pelgrims op doortocht, in de wereld, maar niet van de wereld.
het hart van de wereld’ , ‘zelfs als de Kerk zijn eigen hart verloochent’, voegt Mgr. Georges Khodr, metropoliet van de Berg-Libanon er scherpzinnig aan toe (….) ‘Het leven verkerkelijken’, dit was het ordewoord van de stichters van het ‘ACER’ (Action chrétienne des étudiants russes – mouvement de jeunesse orthodoxe), om te onderlijnen dat geen enkel dimensie van ons leven mag ontsnappen aan de christianisering.Een christianisering die een gevolg moet zijn van onze gemeenschappelijke deelname aan de eucharistische maaltijd. Terzelfdertijd, wij moeten dit sterk onderlijnen, gaat dit proces van verkerkelijking van ons hart en van de wereld niet vanzelf ; als dit geleid wordt door de Heilige Geest vraagt het ook van ons een actieve medewerking in geduldige ascese en gebed, en dit in een tegendraadse , verscheurde wereld, waar ook wij nog deel van uitmaken. De ascese vertegenwoordigt het innerlijk werken aan onszelf om ons te bevrijden van de fascinerende invloed die de wereld op ons uitoefent, opdat wij geen idolen zouden worden, maar ‘theofanieën’. De Kerk heeft zijn bestaansreden vanuit het komende Rijk ‘dat niet van deze wereld is’(Joh.18,36). Dat maakt, dat de kerk altijd in conflict zal komen met de wereld, zij kan met geen enkele menselijke institutie samenvallen. Wij zijn hier als pelgrims op doortocht, in de wereld, maar niet van de wereld.
DE ONTMOETING TUSSEN KERK EN CULTUREN
Op alle tijdstippen en op alle plaatsen is de Kerk geroepen om zich te engageren
voor een verkerkelijking van de cultuur, dit is haar roeping, haar missie. Dit proces noemen we : de inculturatie. Het is een dynamisch proces, door hetwelke
de boodschap van het evangelie en de kerkelijke Traditie worden binnengebracht in de locale cultuur, er zich als het ware in nestelt. Cultuur betekent de wijze waarop een groep mensen waarneemt, zich uitdrukt en uiteindelijk de werkelijkheid beleeft. Men ziet zich als het ware getransformeerd en tot op zekere hoogte gëevangeliseerd.
Zonder dat dit eigenlijk ooit theoretisch werd gefundeerd, heeft deze wijze van handelen, vanaf het begin van het Christendom een noodzakelijk element geweest voor de missionering.(….) De inculturatie is een vereiste vanuit het dogma van de incarnatie. ‘Het Woord is vlees geworden, en heeft onder ons gewoond’(Joh.1,14). Dit is het model van elke inculturatie. Het feit dat de Zoon van God gekomen is onder een bepaald volk, betekent niet dat Hij de specifieke cultuur van dat volk heeft geheiligd., de joodse cultuur in dit geval, en waarvan men deel moet uitmaken om geheiligd te worden. Het concilie van Jeruzalem (Hand.15) heeft zich tegen deze joodse interpretatie uitgesproken. In het leven van de Kerk is de plaats van de Heilige Geest essentieel : het is de Geest die haar toestaat ‘eschatologisch’ te zijn (gericht op de voltooiing van de geschiedenis),met als gevolg, dat zij open moet staan voor elke cultuur ,waarvan de nederdaling van de vurige tongen op Pinksteren hiervan een getuigenis is. Er bestaat geen twijfel over, dat wanneer de ‘inculturatie’ geslaagd is, zij beantwoordt aan de meest vruchtbare houding voor de kerkelijke missionering. Het onderscheidingsvermogen dat de Kerk in dit proces moet uitoefenen is van kapitaal belang. Zij moet zich in dit proces laten bijstaan door de dogmatische en liturgische Traditie , zodat de nieuwe culturele vormen zich kunnen laten leiden door het existentiële fundamentele perspectief dat ons het Evangelie van Christus brengt. Men kan zich de belangrijke gebeurtenis herinneren uit de tijd van de Kerkvaders, dat wat men genoemd heeft ‘ het hellenistisch doopsel’, de christianisering van de dominante grieks-latijnse cultuur, die op een ingewikkelde en progressieve manier tot stand is gekomen, zoals de geschriften van de apologetische Vaders van de 3e eeuw er een getuigenis over hebben afgelegd. Later was ook de evangelisatie van de Slaven in de 9e eeuw een zeer belangrijke vorm van inculturatie ‘….).
EEN VERNIEUWING IN DE ERVARING VAN DE KATHOLICITEIT
Iedereen weet dat de lange geschiedenis van de orthodoxie er een is geweest van tegenstand en tragische momenten : de invasies van de arabieren, de mongolen , de Turken, de kruisvaarders, de scheiding van de Westerse Kerk, de onafhankelijkheidsoorlogen, de Russische revolutie. Alhoewel de orthodoxe Kerk altijd heeft geleefd vanuit de volheid en het leven dat van God komt, zo constateert Vader Jean Meyendorff,’zijn de locale Kerken nog veraf zich overal aan te passen aan deze waarheid’. Het gevolg daarvan is een tekort aan samenwerking en uitwisseling , maar ook van spanningen en zelfs crisis-momenten tussen de autokefale Kerken onderling.Deze Kerken geven soms het gevoel dat de kerkelijke autokefalie voor hen een isolement inhoudt. Zelfs als een lokale Kerk de
katholiciteit ontvangt in de eucharistie, dan nog ontkent elke houding van zelfgenoegzaamheid deze katholiciteit. De orthodoxie , verspreid over de gehele wereld, lijkt vandaag de dag meer op een confederatie van Kerken die geen andere band hebben met elkaar dan deze van het geloof en de sacramenten. Geen enkele inter-orthodoxe structuur is er tot op heden in geslaagd om in het dagelijks leven een oplossing te bieden aan de gemeenschappelijke problemen van de Kerken, en om een eenvormig getuigenis te geven van de orthodoxie (….).Dit is geen gevolg van een bepaalde tijdsgeest. Veel orthodoxe priesters vinden het al langer een dwingende noodzaak.Het concilie van Moscou van 1917-1918, waarvan de daadkracht ongelukkiglijk is teniet gedaan door de Revolutie, heeft toch, via de Russiche diaspora een groot deel van de orthodoxie beinvloedt. Verwijzen wij ook naar metropoliet Sint Chrisostomos van Smyrna, die in 1918, vier jaar voor zijn martelaarschap ook gewezen heeft op de noodzaak van hervormingen. Hij vond het noodzakelijk dat niet alleen het theologisch en doctrineel onderwijs, maar ook het canoniek recht, het liturgisch leven, de muziek en de predicatie zouden geactualiseerd worden. Bijna een eeuw later is er wel een zekere vooruitgang te bespeuren op al deze domeinen, maar men wacht nog steeds op daadwerkelijk overleg en op een groot pan-orthodox concilie dat zich zou buigen over alle belangrijke en noodzakelijke domeinen in het leven van milioenen gelovigen.
EEN NOODZAKELIJKE VERNIEUWING VAN HET THEOLOGISCH BEWUSTZIJN
Bij gebrek aan tijd kunnen we hier niet alle actuele thema’s in de theologie behandelen. Ik zal mij beperken tot de dringende noodzaak van een verdieping van de ecclesiologie en van de verandering in de benadering van de theologie.De orthodoxe theologie heeft de laatste eeuw een opmerkelijke periode gekend van vernieuwing, vooral in het Westen. Door veranderingen te brengen in de manier van aan theologie te doen is er een vernieuwende soteriologische (= leer van de verlossing – nvd vert.) en existentiële orientatie ontstaan ten aanzien van de Vaders. Nochtans dient opgemerkt dat deze vernieuwing de Kerken van de traditioneel orthodoxe landen weinig naar de diepte toe heeft doen veranderen.Zelfs bij hun bisschoppen en priesters niet. In het licht van de recente spanningen en crisisituaties onder de zusterkerken , constateert men dat hun hedendaagse ecclesiologische structuren nog altijd meer onder de invloed staan van de socio-politieke situaties uit het verleden, dan onder de conciliaire beslissingen uitgedrukt in de theologie. Wenu, dit immobilisme is een hinderpaal voor de evangelisatie van de wereld. Wij moeten bijvoorbeeld constateren dat er, ondanks de eenstemmigheid die er is in verband met de terugkeer naar een eucharistische ecclesiologie, dit niet algemeen aanvaard en toegepast wordt. Men bemerkt een droevige tweespalt die dogma en spiritueel leven, ecclesiologie en canonisch recht, of nog theologie en geschiedenis tegenover mekaar plaatsen. Metropoliet Jean van Pergamo noteert in deze zin : ‘ De bisschoppen zijn beheerders geworden en het is haast een diskwalificatie voor hen als ze theologen willen zijn. Dit alles leidt tot een marginalisering van de theologie met betrekking tot het leven, daarin begrepen het leven van de Kerk’. (….) Wij moeten ook vermijden om van onze theologie een wapen te maken tegen andersdenkenden, en dit met het besef het allemaal beter te weten. Het gaat er niet om het dogma te relativeren, maar het terug te brengen tot haar levende bron, veeleer dan het terug te brengen tot een steriele woordenstrijd.‘De ware theologie (….) vinden wij in de ontmoeting met Christus en in de beschouwing van Zijn mysterie’. Ons theologisch werk maakt deel uit van de exeprimentele stroom van de gemeenschap van de Heiligen, en kan niet beperkt worden door ze te plaatsen in een confessioneel getto door ideologische muren op te trekken. Als wij het orthodox geloof belijden, moeten we met meer aandacht de waarheid proberen te zoeken, in plaats van het kaf op te sporen in de ogen van onze gescheiden broeders.(….)Zo moet het orthodoxe geloof dat wij belijden op de hoogte staan van datgene wat wij belijden.
DE LITURGISCHE VERNIEUWING
Zoals wij hebben gezien is de liturgie geen vlucht uit de wereld, maar een voortdurende transformatie van onszelf als leden van het lichaam van Christus.De celebratie van de liturgie moet de diepste essentie van ons menszijn raken.Er dient wel opgemerkt te worden, dat de eucharistie in vele gevallen niet meer beleefd wordt als een icoon van de bijeenroeping op de laatste dagen rond de Heer die komt, maar als een heilig ‘iets’, dat tegemoet moeten komen aan onze persoonlijke godsvrucht, een soort van ‘vlucht’ uit de wereld naar God toe. De betekenis van de gebaren, de tekens, de woorden van de diensten, soms ook de taal vormen heel dikwijls voor problemen. Veel gelovigen en priesters verwarren Traditie met ‘verstening’, en beschouwen de liturgie als een blok waaraan niet mag geraakt worden. Een zekere actualisering in de wijze van celebreren zou zeker, zoals trouwens altijd is geweest, welkom zijn. Moet het liturgisch leven ook niet vergezeld gaan van een catechese, die vooral de nadruk zou leggen op de theologische betekenis van de diensten. Het antwoord op de uitdagingen van de wereld aan het adres van de Kerk, kan slechts fundamenteel gegeven worden door de eucharistische gemeenschappen zelf, waar de Kerk zich in zijn volheid manifesteert. In de ons omringende antropocentrische en individualistische wereld, kan alleen een duidelijke beleving van het Evangelie, indien het zonder compromissen gebeurt, ons een antwoord geven op de bijna onbewuste verwachtingen die in de harten van de mensen leven. Onze zending in de wereld vereist dat er goed ingeplante, soliede en zichtbare gemeenschappen zouden zijn ; gemeenschappen die werken op basis van een open christelijke cultuur, gevoed door het evangelie, de liturgie en de kerkelijke Traditie. Tegelijk moeten ze aandacht hebben voor de taal, de cultuur en de vragen van hun tijdgenoten.
HET IS OP DE EERSTE PLAATS IN DE PAROCHIE DAT DE KATHOLICITEIT MOET BELEEFD WORDEN
De ‘Weltanschauung’ van de orthodoxie, is de liturgie. De voornaamste plaats waar onze zending begint is de parochie. Het eerste getuigenis van de Kerk als eucharistische gemeenschap is een ‘teken’ te zijn , een sacrament van het goddelijk leven dat wij van de verrezen Christus hebben ontvangen, zelfs voor er ook maar aan een bepaalde actie, welke dan ook, gedacht wordt. Onze parochies moeten dus open en ontvankelijke plaatsen blijven. Het is op de eerste plaats in de parochie dat men de katholiciteit moet beleven en dit door de eenwording van allen rond de eucharistische tafel. Dan pas kan de katholiciteit uitstralen over de gehele wereld.’ Enkel het parochiaal leven, noteert Christos Yannaras, kan bijdragen tot een priesterlijke dimensie in de politiek, een profetische in de wetenschap, een filantropische houding in de economie, en een sacramenteel karakter aan de liefde’. Ook de monasteries, als plaatsen van herbronning en getuigenis, hebben een grote rol te spelen. De monniken zijn geroepen om getuigenis af te leggen van de komst van Gods Koninkrijk, en dit door een leven van voortdurend berouw voor de Oude gevallen mens die in ons verblijft, maar ook door een leven te leiden in nederigheid en vreugde omwille van het nieuwe heil in Christus. Door hun sober leven en hun beschikbaarheid voor de naaste, brengen de monniken een evangelische boodschap zowel binnen de Kerk als erbuiten , waar men hen dikwijls als raadselachtige , mysterieuze mensen beschouwd. Zij zijn de getuigen van Gods liefde en van de gratuiteit van het geloof in een wereld die in beslag genomen wordt door utilitarisme en activisme. Diegenen die de noodzaak van het bestaan van monniken niet inzien, zouden de tekst uit het evangelie eens moeten lezen over Martha en Maria, om te zien wie van beiden het beste deel heeft gekozen. Ten slotte heeft men de ontmoetingsgroepen, de bedevaarten, de verenigingen en broederschappen zoals het ACER-MJO of de orthodoxe Fraterniteit die dit grote congres hebben georganiseerd. Al deze groepen, verenigingen, broederschappen hebben een grote rol te spelen, namelijk : de gelovigen helpen zich bewust te worden van het feit dat de Kerk katholiek en conciliair is omdat ze eucharistisch is. Dat help ons om verlost te geraken uit de routine, uit de groepsmentaliteit, uit het phyletisme, en om beter bewust te worden van onze eigen taak in de maatschappij .Verenigingen zoals de orthodoxe Fraterniteit, of op wereldvlak Syndesmos dragen bij om de katholiciteit van de Kerk , dat een gave van Christus is, nieuw leven in te blazen en aan te zetten tot daadwerkelijk engagement .
EEN PROFETISCHE AANWEZIGHEID IN EEN GESECULARISEERDE MAATSCHAPPIJ
Zoals Olivier Clément het beschrijft : ‘ Christenen kunnen, met nederige kracht een zekere gevoeligheid, een zeker vuur, een zeker licht doen opstralen. Indien ze dat niet doen, dan zullen ze hun plaats niet vinden binnen de geseculariseerde samenleving. Hun plaats zal dan ingenomen worden door allerhande pseudo-religies’. Als christenen hun energie putten uit de eucharistische gemeenschap, eerste bron van elke zending, is het zelfs mogelijk dat de Kerk haar getuigenis op verschillende manier kan realiseren, volgens de omstandigheden en charisma’s van het Godsvolk. In het ene geval zal dat zijn als één lichaam, terwijl in andere gevallen groepen of personen geroepen zullen worden in naam van allen te werken. Noch het gesloten communautarisme, noch het individueel piétisme zijn geschikt voor dergelijke opdracht. Alleen mensen ‘in gemeenschap ‘kunnen uitstralen, en hun getuigenis zal een profetische vorm aannemen door een woord of een opwekking die ‘de waarheid’ nastreeft, of door bepaalde concrete acties die het Evangelie in daden omzet.(….) Elke Christen wordt op het einde van de liturgie opgeroepen om Christus uit te stralen doorheen zijn activiteiten in de wereld. Het is een ‘ liturgie na de liturgie’Vooreerst moeten wij getuigen zijn van de vreugde en het vertrouwen in de toekomst, omdat Christus verrezen is.Vervolgens moeten wij een daadwerkelijke interesse vertonen voor de mensen die wij op onze weg tegenkomen. Het gaat om een ononderbroken inspanning om mensen te bevrijden van onrechtvaardige situaties, van slaafsheid, van angst en eenzaamheid door gemeenschap te stichten. Men mag niet vergeten dat elke orthodox tijdens van zijn doopsel de drievoudige waardigheid van ‘koni
ng, priester en profeet’ heeft ontvangen, en dit door de handoplegging tijdens de zalving. En omdat we, zoals de Apostel Paulus niet de mogelijkheid hebben om naar andere volkeren te gaan, zullen we het getuigenis van Christus, binnen onze eigen leefwereld moeten brengen.
ng, priester en profeet’ heeft ontvangen, en dit door de handoplegging tijdens de zalving. En omdat we, zoals de Apostel Paulus niet de mogelijkheid hebben om naar andere volkeren te gaan, zullen we het getuigenis van Christus, binnen onze eigen leefwereld moeten brengen.
HET IS GOD ZELF, DIE DOORHEEN DE KERK, DE WERELD VERNIEUWT
Hoe kunnen we beter een voorlopig besluit nemen, dan met deze woorden uit de apocalyps :‘zie, ik maak alles nieuw’? De Kerk waarin wij geloven , waarvan wij de leden zijn en waarin wij mogen meewerken aan haar groei, kan voor ons zijn zoals de bejaarde vrouw met haar altijd jonge gezicht waarvan de Pastor van Hermas in de 2e eeuw sprak. Maar doorheen de Kerk is het uiteindelijk de gehele wereld zelf die God vernieuwt om haar voor te bereiden op de grote bruiloft van het Lam, op het grote mysterie dat verborgen is sedert de grondvesting der wereld’ (Mat.13,35). En deze voltooing wil God realiseren met onze samenwerking., met Zijn volk. Deze grote uitdagingen waarvoor de Kerk bij het begin van het 3e millenium is komen te staan, belangen ons allemaal aan, zowel collectief als individueel. In deze wereld van voortdurende en irreversibele veranderingen zijn wij als gedoopten, als leden van het Godsvolk, geroepen om te werken aan het tegenwoordigstellen van de Kerk in ons hart, in ons gezin, in ons werk, kortom : in het volle leven. Maar dit kan maar als wij zelf leven vanuit de eucharistische gemeenschap, waaruit men het leven in Christus put. Zo wordt de Kerk een beetje meer zichtbaar in de wereld.De verwijzing naar het verleden, naar de nationale wortels en de familiale erfenis, die ons zo dierbaar is in de orthodoxie, heeft maar een relatief balang ‘sub species aeternitatis’ . Het heeft maar een betekenis als we er een offerande aan God kunnen van maken , want dit is ‘eucharistie doen’ !Dan wordt alles getransfigureerd, overbodige zaken verdwiinen, en er blijft alleen de smaak over van het Evangelie in de levende ‘adem’ van de Traditie, en het parfum van het komende Rijk. Overgenomen vanuit de franse vertaling uit‘SOP’Vrij vertaald door Kris B.
christelijkeinformatiebron 